တစ်ကလုတ် တစ်ကလုတ်


ခွေးထက်မိုက်တဲ့ကောင် ခွေးထက်မိုက်တဲ့ကောင် ဟု ဆဲဆိုရေရွတ်နေသော ဆရာသမား၏ အနီးသို့ မျက်နှာငယ်လေးနှင့် ချဉ်းကပ်ရင်း “ဆရာ၊ ကျော်ဘာမှားလုပ်မိလို့လဲ ဆရာရယ်” ဟု မပွင့်တပွင့် မေးလိုက်သည်။ ဒေါက်စိုးက ခေါင်းမော့ကြည့်ရင်း”မင့်း ပြောတာ မဟုတ်ပါဘူးကွာ” ဟု နှစ်သိမ့်၏။ “ဒါဆို ဆရာက ဘယ်သူ့ကို မကျေမနပ် ဖြစ်နေရတာလဲ” ဟူသော အမေးကို “ကိုယ့်ကိုယ်ကိုယ်ပါကွာ” ဟု ဖြေရင်း ဒေါက်စိုးတစ်ယောက် စားပွဲပေါ်မှ စာအုပ်များကို စူးစူးရဲရဲ ကြည့်နေလေတော့သည်။

ဆေးရုံတစ်ရုံတွင် ဖြစ်သည်။ ဆရာဝန်ကြီး round လှည့်နေ၍ ဆေးရုံထဲ လူများ ရှင်းလင်းနေ၏။ အမှန်ဆိုရသော် ထိုဆေးရုံမျိုးသည် ဆရာဝန်ကြီး round လှည့်သည်ဖြစ်စေ မလှည့်သည် ဖြစ်စေ ပုံမှန်အားဖြင့် ဧည့်သည် မရှိသလောက်ပင်။ ဆရာဝန်ကြီး ရောက်တော့မည် ဖြစ်၍ ကိုဆွေတစ်ယောက် ရေးလက်စ စာကို ရပ်ထားပြီး ကုတင်ပေါ်တွင် လှဲလျက် အသင့်စောင့်နေတော့သည်။ ခဏနေ ဆရာဝန်ကြီး ရောက်လာ၍

“ဗျို့ ကိုဆွေ၊ ဘယ်လိုလဲ ဒီနေ့ နေသာထိုင်သာ ရှိရဲ့လား။”
“ရှိပါကောလား ဆရာရယ်။ ကျန်းမာရေး ကောင်းတာနဲ့ အားနေတဲ့ အချိန်တွေ စာထိုင်ရေးနေတာ ဆြာ။”
“ဟေ ဟုတ်လှပါလား။ ဘာများ ရေးသတုန်းဗျ။”
“ဝတ္ထုရှည်တစ်ပုဒ် ဆိုပါတော့ ဆြာ”
ကိုယ့်လူနာအကြောင်း ကိုယ်သိ၍ ဘာမှ မထူးဆန်းသော မျက်နှာပေးနှင့်
“တယ် ဟုတ်ပါလား။ ဘာအကြောင်းတုန်းဗျ။”
“ဗိဿနိုးက ပန်ထွာဘုရင်မကြီးနဲ့ မွန်ဂိုဘုရင် ဂူဗလိုင်ခမ်တို့ အယုဒ္ဓယမှာ စစ်ခင်းကြတုန်းက ဘုရင်မကြီးရဲ့ ကိုယ်ရံတော်တပ်က သူရဲကောင်း ဗိုလ်ချုပ် အယ်လ်ဗထူးအကြောင်း ရေးနေ …”
ပြောသော စကားပင် မဆုံးသေး။ “အေး ကောင်းတယ် ကောင်းတယ်” ဟု ဖြတ်ပြောရင်း ဆရာဝန်ငယ်များကို လိုအပ်သည်များ မှာကြားပြီး တခြား ကုတင်သို့ ကူးသွားလေတော့သည်။

နောက်တစ်လအကြာတွင်လည်း စာရေးမပြတ်သော ကိုဆွေအား မြင်ရသောအခါ
“ကိုဆွေ၊ ခင်ဗျား ဝတ္ထုက မပြီးသေးဘူးလား။”
“ဒါ နောက်တစ်အုပ် ဆရာ။ အရင် ဗိုလ်ချုပ် အယ်လ်ဗထူးအကြောင်းက ပြီးပြီ။”
“အော် အေးအေး၊ အခုကော ဘာအကြောင်း ရေးသတုန်း” ဟု မေးရင်း လူနာကို စမ်းသပ်မှု ပြုလုပ်နေ၏။
“ပင်းယမင်းခေါင်နဲ့ နောင်တလင်းရတနာသိုက် အကြောင်း ရေးနေတာ ဆြာ”
ဒီလိုနဲ့ နှစ်တွေ ချီလာတယ်။ ကိုဆွေကတော့ စာရေးမပြတ်။ သူ့စားပွဲပေါ်လည်း ဗလာစာအုပ်ပုံကြီး ဟီးလို့။ တာဝန်ကျ သူနာပြုကို မေးကြည့်တော့လည်း တစ်နေ မြင်လိုက်တိုင်း စာရေးနေတာပဲ ဆရာတဲ့။ ကျမတို့တောင် သူ့ကို ဘောပင်အသစ် ဝယ်ဝယ်ပေးနေတာ ငါးခါ ရှိပြီတဲ့။

ဒီလိုနဲ့ ဇွဲကောင်းကောင်းနဲ့ စာရေးနေတဲ့ ကိုဆွေကို ဒေါက်စိုးတစ်ယောက် အတော် စိတ်ဝင်စားသွားတယ်။ အခု ရေးနေတာ (၇) အုပ်မြောက် လုံးချင်း ဝတ္ထု ဆိုပဲ။ စားပွဲပေါ် ပုံထားတဲ့ ဗလာစာအုပ်တွေပဲ အအုပ် (၃၀) လောက် ရှိမယ်။ ဒါနဲ့ မသင်္ကာနဲ့ တစ်ရက်တော့ စားပွဲပေါ်က စာအုပ်တစ်အုပ် ဆွဲကောက်ယူကြည့်လိုက်တယ်။ အချိန်မရတာနဲ့ ပထမ စာမျက်နှာ ဖတ်ကြည့်ပြီး နောက်စာမျက်နှာတွေကော စာပါ မပါ အမြန်ပဲ လှန်လှော ကြည့်လိုက်တော့ တစ်အုပ်လုံးမှာ စာအပြည့် တွေ့လိုက်ရတော့ အတော်ကြီး အံ့အားသင့်သွားတယ်။ လူတစ်ယောက်ကို အထင်သေးလိုက်မိတာ ဆိုပေမယ့် သူ့လူနာအကြောင်း သူအသိဆုံးကိုး။ ဒါနဲ့ပဲ သေချာအောင် “မင်းဝတ္ထုတွေ ငါ ဖတ်ချင်လို့ကွာ ခဏငှားအုံး” ဆိုပြီး ရေးလက်စ တစ်အုပ်ကလွဲလို့ အကုန် မ လာခဲ့တော့တယ်။

အဲဒီ စာအုပ်တွေ လှန်လှောကြည့်ရင်းနဲ့ ကိုယ့်နဖူးကိုယ် ရိုက်ပြီး “ခွေးထက် မိုက်တဲ့ကောင် ခွေးထက် မိုက်တဲ့ကောင်” လို့ ရေရွတ်နေတော့တာပေါ့။ တပည့်ကျော်ကတော့ ဘာကြောင့် ကိုယ့်ကိုယ်ကိုယ် ပြန်ဆဲနေသလဲ အခုထိ နားမရှင်းသေးဘူး။ ကိုယ့်ဆရာ ဖတ်နေတဲ့ စာအုပ်တွေကို လှန်းကြည့်လိုက်တော့ ခေါင်းစဉ်တွေက အလန်းစားတွေ။ အယ်လ်-ခမ် တိုက်ပွဲနှင့် ချစ်ပန်ထွာ၊ နောင်တလင်းသိုက်မှာ ခရီးတစ်ထောက်၊ ခရိုန်မှ အာဘင်သို့၊ လင်းတစ်လှည့် ယုန်တစ်လှည့် စသဖြင့် စသဖြင့်။ တပည့်ကျော်က စာအုပ်တွေကြည့်ရင်း “ဘယ်သူ ရေးထားတာလဲ ဆရာ” ဟု မေးလိုက်သည်။ “ငါ့လူနာ ကိုဆွေလေ” ဟူသော အဖြေ ကြားရ၍ ဒေါက်စိုးကို မျက်လုံးပြူးထွက်မတတ် ကြည့်ရင်း “အထဲမှာ ဘာတွေ ရေးထားတာလဲ ဆရာ”။ ဒေါက်စိုးသည် အယ်လ်-ခမ် တိုက်ပွဲ စာအုပ်ကို ကောက်ကိုင်ပြီး ပထမ စာမျက်နှာကို ကြည့်ရင်း အကျဉ်းချုပ် ရှင်းပြနေတော့သည်။

“ဝတ္ထု အစမှာကကွာ ပန်ထွာဘုရင်မကြီးကို မွန်ဂိုဘုရင် ဂူဗလိုင်ခမ်က စစ်ကြေငြာပြီး အယုဒ္ဓယကို လာဖို့ ခေါ်သတဲ့။ ဒါနဲ့ ပန်ထွာက သူရဲ့ လက်ရုံး သူရဲကောင်း ဖြစ်တဲ့ အယ်လ်ဗထူးကို သူတို့ သွေးမကြောင်ကြောင်း ပြဖို့ သွားတိုက်ချေ ဆိုပြီး အမိန့်ပေး စေလွှတ်သတဲ့။ ဒီတော့ အယ်လ်ဗထူးက တပ်ထွက်မိန့်ခွန်းတွေ အားရပါးရ ပြောပြီး ပြည်သူအပေါင်းရဲ့ အားပေးထောက်ခံမှု အပြည့်နဲ့ စစ်ချီတယ်ပေါ့ကွာ။ ဘုရင်မကြီး ကိုယ်တိုင် ထွက်ပြီး နှုတ်ဆက်တာဆိုတော့ အင်မတန် ခန်းနားကြီးကျယ်တာပေါ့”

“ဟာ ဆရာ့အရူးက တယ် ဟုတ်ပါလား။ ဘာတွေ ဆက်ဖြစ်သေးတုန်း ဆရာ”
” အင်း …. မပြောပါရစေနဲ့တော့ကွာ” ဟု စိတ်ပျက်လက်ပျက် ပြောရင်း စာအုပ်အကုန်လုံးအား တပည့်ကျော်အား ထိုးပေးလေသည်။
“မင်း ငပြူးအိမ်ကို သိတယ်မလား”
“ဆရာ့ ငယ်သူငယ်ချင်း ဟို လွှတ်တော်အမတ်ကို ပြောတာမလား ဆရာ။ သိတာပေါ့”
“အေးကွာ ဒီစာအုပ်တွေ သူ့ကို သွားပေးလိုက်။ ပြီးရင် ငါမှာတာကို ပြော။ ဒီစာအုပ်အကုန်လုံး ပြီးအောင်ဖတ်လို့ ပြောလိုက်။ မင်းတို့ သင်ခန်းစာ ယူစရာတွေ အများကြီးပါတယ် လို့ ပြောလိုက်”
“ဟာ ဆရာကလည်း ကျော်လည်း ဖတ်ချင်တာပေါ့။ မဖတ်ရတောင် ဇာတ်လမ်း အကျဉ်းလေး ပြောပြပေါ့ ဆရာရယ်”
“ကဲ မရှည်နဲ့ကွာ။ အခု သွားပေးလိုက်။ လမ်းရောက်မှ ကိုယ့်ဖာသာ ဖတ်ကြည့်။”

ဆရာဖြစ်သူက ကိုယ့်နဖူးကိုယ်ရိုက်ပြီး ခွေးထက်မိုက်တဲ့ကောင် ဟု ဆဲရလောက်အောင် ဒီစာအုပ်က ဘာရေးထားလို့လဲ။ ဗိုလ်ချုပ် အယ်လ်ဗထူးက ဗိဿနိုးကနေ စစ်ချီပြီး ဘာတွေ ဆက်ဖြစ်ကုန်ပါလိမ့်။ ဘယ်လိုများ ရေးထားမှာပါလိမ့်။ အရူးရေးထားတဲ့ စာအုပ် အအုပ် (၃၀) ကျော်ကို သင်ခန်းစာယူရအောင် ဆိုပြီး အမတ်မင်းတစ်ယောက်ကို ဖတ်ကြည့်ခိုင်းတယ် ဆိုတော့ ဘာတွေ ပါလို့တုန်း။ ဒီလိုနဲ့ပဲ အံ့အားသင့်စွာနဲ့ပဲ မနေနိုင်တဲ့ အဆုံး စာအုပ်များကို လမ်းမှာပင် လှန်လှော ဖတ်ရှုပြီး သတ်သေချင်စိတ်တောင် ပေါ်သွားတော့သည်။ အကြောင်းမှာ စာအုပ်ခေါင်းစဉ်မှာ တခမ်းတနား မည်သို့ပင် ရှိစေ ဗိုလ်ချုပ် အယ်လ်ဗထူး မြို့က ထွက်ပြီး နောက်စာမျက်နှာမှ စ၍ စာအုပ်ဆုံးသည်အထိ တစ်ကလုတ် တစ်ကလုတ် ဟုသာ ရေးထား၍ပင်။

မှတ်ချက် ။ ယခင် ဖတ်ဖူးသော ဟာသအား အနည်းငယ် မွန်းမံထားသည်။

ဘာကြောင့် ဖိနပ်စီးကြတာလဲ


ကျောင်းသား ဘဝက မြန်မာစာမှာ မဟောသဓာ အကြောင်း သင်ရတယ်။ အမရာကို ခေါ်ပြီး ပြန်အလာ၊ လမ်းမှာ စီးဖို့ ဆိုပြီး ဖိနပ်တစ်ရံ ပေးထားတယ်။ အမရာက မစီးဘဲ ကိုင်လာခဲ့တယ်။ ဗွက်အိုင်ထဲ ဖြတ်ကူးရတော့မယ် ဆိုမှ ဖိနပ် ကောက်စီးတယ်။ ဒါကို မဟောသဓာက ဘာကြောင့်လဲ လို့ မေးတော့ လမ်းပေါ်မှာက ဆူးငြောင့်တွေ မြင်ရလို့ ရှောင်နိုင်တယ်။ စီးစရာ မလိုပါဘူး။ ဗွက်အိုင်ထဲကျတော့ အန္တရာယ်ကို မမြင်ရလို့ ကာကွယ် ရပါတယ်လို့ ပြန်ဖြေသတဲ့။ မဟောသဓာက ဒီအမျိုးသမီး ပညာရှိပါ ပေတယ်လို့ ချီးကျူးရှာတယ်။ အမှန်အတိုင်း ဝန်ခံရရင် အဲဒီအရွယ်တုန်းက မဟောသဓာက အမရာကို ဘာကြောင့် ချီးကျူးသလဲ စဉ်းစားလို့ကို မရခဲ့ဘူး။

ပွဲလမ်းသဘင် အလှူမင်္ဂလာ ရှိလို့ ဝတ်ကောင်း စားလှတွေဝတ်၊ ဖိနပ်အကောင်းစားတွေ စီးပြီး ပွဲဝင်ကြတယ် ဆိုရင်ပဲ ကိုယ့်အဝတ်အစားလေး ရေစိုမှာတောင် ကြောက်ကြရတယ်။ ဟော ဗွက်အိုင်ထဲများ ဖြတ်လျှောက်ရတော့မယ် ဆိုရင် ဖိနပ်ကို အရင် ချွတ်။ ကြိုးနဲ့ချည်။ လည်ပင်းမှာဆွဲ။ ပြီးမှ ဗွက်အိုင်ထဲ ဖြတ်ကူး။ ဒါက အင်မတန်မှ လက်တွေ့ ကျတဲ့ ကိစ္စပါပဲ။ ရန်ကုန်သားတွေက မန္တလေးသားတွေကို ပြောတဲ့ စကားတစ်ခွန်း ရှိတယ်။ မန္တလေးသားတွေက သေရမှာ မကြောက်ဘူး။ ရေစိုမှာတော့ သေရမှာထက် ပိုကြောက်တယ် တဲ့။ ဒီစကားက အလကား နေရင်း ဖြစ်လာတာတော့ မဟုတ်ပါဘူး။ မန္တလေးမှာ ကားမောင်းရင် ဆိုင်ကယ်တွေ စက်ဘီးတွေ သတိထားရတယ်။ ပုံမှန် ဆိုရင်တော့ ကားလာနေမှန်း သိရင် သူတို့ ဖြတ်ဝင်လေ့ ဇွတ်တိုးလေ့ မရှိဘူး။ ဒါပေမယ့် တစ်ခုတော့ သတိထားဗျ။ သူတို့က ဗွက်ရှောင်ပြီ ဆိုရင်တော့ ကားလာလား ဘာလာလား စိတ်မဝင်စားတော့ဘူး။ ရေမစိုဖို့ အရေး ကားရှေ့လည်း ဝင်တိုးဖို့ ဝန်မလေးကြဘူး။ ဒါကြောင့် ရေစိုမှာကို သေရမှာထက် ပိုကြောက်သတဲ့လေ။

ရှေးရှေးတုန်းက အဝေးရပ်မှာ ရှိတဲ့ မိတ်ဆွေတစ်ယောက်ကို နေကောင်းလားလို့ လှမ်းမေးလိုက်ရင် အေး ကောင်းတယ် ဆိုတဲ့ အဖြေကို တစ်လလောက်နေမှ ရချင် ရမယ်။ အေး ကောင်းတယ် ဆိုတဲ့ အဖြေကို ရတဲ့ အချိန်မှာ အဲဒီ မိတ်ဆွေက သေကောင်းလည်း သေသွားလောက်ပြီ။ ဒါတွေကို ကျော်လွှားဖို့ ဆက်သွယ်ရေး နည်းပညာတွေ တိုးတက်လာလိုက်တာ။ အခုဆိုရင် မိုင်ထောင်ချီ ဝေးလည်း စက္ကန့်ပိုင်းအတွင်း “အေး နေကောင်းတယ်” လို့ ဖြေနိုင်လာခဲ့ကြပြီ။ ဒါပေမယ့် လူတွေ စကားမပြောတတ်ကြတော့ဘူး။

ဆိပ်ကမ်းမှာ ကုန်ထမ်းနေတဲ့ လုပ်သားတွေ မြင်တော့လည်း ဒီအတွေးက ဝင်လာပြန်ရော။ သူတို့ ကုန်ထမ်းရင် ကိုယ်ဗလာနဲ့ ထမ်းတာ များတယ်။ အင်္ကျီကို တစ်ဘက် ပုခုံးပေါ် တင်လို့။ ပုခုံးတစ်ဘက်နဲ့ ကုန်တွေ ထမ်းကြတယ်။ ချွေးရွှဲရင်တော့ အင်္ကျီနဲ့ သုတ်ကြလေရဲ့။ ကုန်ရဲ့ အလေးချိန်ကြောင့် သူတို့ ပုခုံးသားတွေ မနာဖို့ထက် အင်္ကျီ မညစ်ပတ်ဖို့၊ အင်္ကျီ မပျက်စီးဖို့က သူတို့အတွက် ပိုပြီး အရေးကြီးနေကြတယ်။ သူတို့ကို မြင်တိုင်း ကိုယ့်ကိုယ်ကိုယ် မေးခွန်းတစ်ခု မေးနေမိတယ်။ လူတွေ အင်္ကျီကို ဘာလို့ ဝတ်ကြတာလဲ။ လူတွေ ဘာအတွက်ကြောင့် ဖိနပ် စီးကြတာလဲ။

သုခကို ဆွဲဆောင်နိုင်ကြသူများ

လိပ်ပြာတွေကို သိပ်ချစ်တဲ့ လူတစ်ယောက် ရှိသတဲ့။ သူက လိပ်ပြာလေးတွေကို သူ့အနားမှာပဲ အမြဲ ရှိနေစေချင်တာလေ။ ဒါနဲ့ သူက လိပ်ပြာဖမ်းနည်းပေါင်းစုံ လေ့လာပြီး တန်ဆာပလာတွေနဲ့ တောထဲသွားပြီး ဖမ်းတော့တာပေါ့။ သူ့ခြံထဲမှာ လိပ်ပြာတွေနဲ့ ပြည့်နေချင်တာကိုး။ လိပ်ပြာတွေကို ခြံထဲလည်း လွှတ်လိုက်ရော သိပ်မကြာပါဘူး၊ လိပ်ပြာ အားလုံး ပြန်ပြေးကုန်ကြတယ်။ ဒီလိုနဲ့ အဲ့ဒီလူကြီးက လိပ်ပြာတွေ သွားဖမ်းလိုက်၊ လိပ်ပြာတွေ ပြန်ပြေးလိုက်နဲ့ လုံးချာလည်လိုက်နေတော့တယ်။

သူ့လိုပဲ လိပ်ပြာချစ်တဲ့ နောက်ထပ်တစ်ယောက် ရှိသေးတယ်။ သူက လိပ်ပြာတွေကို သိပ်ချစ်တယ်။ ဒါပေမယ့် ရှေ့ကလူလို လိပ်ပြာတွေကို သွားဖမ်းမနေဘူး။ သူ့ခြံထဲမှာပဲ တကုတ်ကုတ်နဲ့ အလုပ်ရှုပ်နေတယ်။ ဘာလုပ်နေတာလဲ ဆိုတော့ ပန်းပင်လေးတွေ အရောင်စုံ စိုက်နေတာ။ ပန်းပင်လေးတွေက ပန်းတွေလည်း ပွင့်ရော လိပ်ပြာလေးတွေ ခေါ်စရာ မလိုဘဲ သူ့သူ ရောက်လာကြတယ်။ ဖမ်းစရာ မလိုဘူး။ ချုပ်စရာ မလိုဘူး။ သူ့သူပဲ နေ့တိုင်းနေ့တိုင်း ပန်းပွင့်လေးတွေ ရှိရာမှာ ရစ်ဝဲနေကြတော့တယ်။

စဉ်းစားကြည့်ရအောင်။

လူတွေအားလုံးလိုလို စိတ်ချမ်းသာမှု၊ စိတ်အေးချမ်းမှုကို လိုချင်ကြတယ်။ ကောင်းကျိုးတွေချည်းပဲ ခံစားစံစားချင်ကြတယ်။ ဒါတွေကို ရဖို့ ဘယ်လိုလုပ်ကြမလဲ။ လူအများစုက လိပ်ပြာလိုချင်လို့ လိုက်ဖမ်းနေတဲ့ ပထမလူရဲ့ လမ်းစဉ်ကို ကျင့်သုံးကြတာ များတယ်။

သုခကို ဖမ်းဆုတ်ယူဖို့ပဲ ကြိုးစားကြတယ်။ ဒီတော့ ဘိန်းသမား၊ ဆေးသမားနဲ့ သောကသမား အဖြစ်နဲ့ပဲ အဆုံးသတ်သွားကြရတယ်။ ပိုက်ဆံချမ်းသာတာကို သုခလို့ ထင်တဲ့သူလည်း  ပိုက်ဆံနောက်  တကောက်ကောက်  လိုက်နေတော့တာပဲ။ သုခကိုရအောင် အတင်းအကြပ် လုပ်ယူလို့ ရကောင်းရမယ်။ ဒါပေမယ့် အချိန်တိုအတွင်း ပြန်ပျောက်သွားမှာပဲ။ နောက်ဆုံးတော့ လိပ်ပြာဖမ်းတဲ့ လူလို ဖမ်းလာလိုက် ပြန်ပြေးသွားလိုက်နဲ့ ဘဝဆုံးရော။

ဒီတော့ ဘယ်လိုလုပ်ရမလဲ။ လိပ်ပြာချစ်တဲ့ ဒုတိယလူလို လုပ်ရမယ်။ သုခတွေ အလိုအလျောက် အကျိုးပေးနိုင်မယ့် ပတ်ဝန်းကျင်တစ်ခု ဖန်တီးပေးရမယ်။ စိတ်ချမ်းမြေ့မှုတွေ တာရှည် တည်တံ့နိုင်မယ့် ပတ်ဝန်းကျင်တစ်ခု တည်ဆောက်ပေးရမယ်။ ဘယ်လို တည်ဆောက်မလဲ။

မြတ်စွာဘုရားက မဏ္ဍိုင်ကြီး ၃ ခု ချပြထားပြီးသားပါ။
– ဒါနပြုခြင်းဟာ ရုပ်ဝတ္ထုတွေကို ဆွဲဆောင်နိုင်တယ်။
– သီလဆောက်တည်ခြင်းက ကျန်းမာခြင်း၊ အသက်ရှည်ခြင်း၊ လူမုန်းနည်းခြင်း၊ ဂုဏ်သိက္ခာရှိခြင်း စတဲ့ ဓမ္မသဘောတွေကို ဆွဲဆောင်နိုင်တယ်။
– ဘာဝနာကတော့ စိတ်တည်ငြိမ်ခြင်း၊ စိတ်အေးချမ်းခြင်း၊ ပူပင်သောကနည်းခြင်းကအစ ဒုက္ခငြိမ်းခြင်းအထိ သုခသဘောတွေကို ဆွဲဆောင်နိုင်ပါတယ်။

ဒီတော့ သုခဆိုတာကို တကူးတက သွားရှာနေရမှာလား။ တကူးတက မရအရ လုယက်နေရမှာလား။ ဒါမှမဟုတ် သုခတွေ အကျိုးပေးနိုင်လောက်တဲ့ ရုပ်ပတ်ဝန်းကျင်၊ စိတ်ပတ်ဝန်းကျင် တည်ဆောက်ရမလား ဆိုတာ စဉ်းစားကြည့်ကြပေါ့။

အိမ်နီးချင်းအသစ်


ဒီနေ့ ရပ်ကွက်ထဲ အင်မတန်မှ စည်ကားနေတယ်။ ဘာလို့လဲဆိုတော့ ကျနော့ ဘေးအိမ်မှာ လူသစ်တစ်ယောက် ပြောင်းလာလို့ပဲ။ သူ ပြောင်းလာဖို့အတွက် ပြင်ဆင်နေကြတာလေ။ လူတော့ အတော်စည်သား။ လူသစ် ပြောင်းလာမယ်ဆိုတာ ကျနော်တို့ ကြိုသိပါတယ်။ အရင်နေ့တွေ ကတည်းက ပြင်ကြဆင်ကြနဲ့ ဆိုတော့ တွက်မိပြီးသား။ လူအသစ် ရောက်လာတော့မယ် ဆိုတာ။ ပုံမှန်အားဖြင့်တော့ ကျနော်တို့ဆီ ပြောင်းလာရင် နေ့ခင်းမှ ရောက်ကြတယ်။ လာရင်လည်း အိမ်ရှင်နဲ့အတူ ဧည့်သည်တွေပါ အတူတူပဲ လာကြတယ်လေ။ ဒါကလည်း ထုံးစံလို ဖြစ်နေပြီ။ တခြားတွေမှာ အိမ်ပြောင်းပြီဆိုရင် အိမ်ရှင်က အရင် ပြောင်းလာပြီး နေသားတကျ ဖြစ်အောင် အရင် လုပ်ကြတယ်။ ပြီးတော့မှ ဧည့်ခံပွဲတွေ ဘာတွေ လုပ်တာပေါ့။ ဒီရပ်ကွက်ကတော့ အဲ့ဒီလို မဟုတ်ပဲ။ အိမ်ရှင်ပြောင်းလာတာနဲ့အတူ ဧည့်သည်တွေပါ ပါလာတာပဲ။ ပြောင်းပြောင်းလာချင်း ဧည့်သည်တွေနဲ့ တစ်ပါတည်းပဲ။ လူတွေ တအားစည်ကားလွန်းတော့ ကျနော်လည်း အဝေးတစ်နေရာက လှမ်းကြည့်နေမိတယ်။ အိမ်ရှင်ကိုတော့ မတွေ့ရသေးဘူး။ အိမ်ရှင်က တစ်ယောက်တည်း ဒီမှာ ခွဲပြီး လာနေတာဆိုတော့ သူ့မိသားစုဝင်တွေက ဘယ်စိတ်ကောင်းကြမလဲ။ သဘောမတူပေမယ့်လည်း တားမရနိုင်တော့ အိမ်သစ် နေရာသစ်ကို သူတို့ ကိုယ်တိုင်ပဲ လိုက်ပို့ပေးခဲ့ကြတယ်။ သူနဲ့အတူ အိမ်အသစ်ကို ပါလာကြတဲ့ သူတွေကို သတိထားကြည့်ကြည့်တော့လည်း တချို့က စိတ်မကောင်းကြဘူး။ တချို့ကျတော့ ပျော်လို့ ရွှင်လို့။

ဒါနဲ့ ကျနော်တို့ ရပ်ကွက်အကြောင်း နည်းနည်းလေး ပြောပြဦးမယ်။ ကျနော်တို့ဆီမှာ အများစုက တစ်အိမ်တစ်ယောက်ပဲ နေကြတယ်ဗျ။ နှစ်ယောက်နေတာတောင် အတော်ကြီး ရှားပါတယ်။ ပြောင်းလာပြီဆိုမှ စိတ်ကြိုက် ဒီဇိုင်းနဲ့ တိုက်ကလေးတွေ ဆောက်ကြတယ်။ စိတ်ကြိုက်ဒီဇိုင်းဆိုတာလည်း အများစုက သူ့မိသားစုတွေရဲ့ စိတ်ကြိုက်က ခပ်များများပါ။ ကျနော်တို့ ရပ်ကွက်က သူဌေးရပ်ကွက် မဟုတ်သလို ဆင်းရဲသားရပ်ကွက်လည်း မဟုတ်ဘူး။ အတိအကျ ပြောရရင် ဆင်းရဲချမ်းသာ မခွဲခြားတဲ့ ရပ်ကွက်ပါ။ ဆင်းရဲတဲ့သူတွေလည်း ရှိသလို ကျိကျိတက် ချမ်းသာခဲ့တဲ့ သူတွေလည်း ရှိတယ်။ အာဏာရှိဖူးတဲ့ လူတွေ နေသလို လက်လုပ်လက်စား နင်းပြားတွေလည်း နေနေကြတာပဲ။ ဟိုးလွန်ခဲ့တဲ့ တစ်ပတ်ကမှ သူဌေးကြီးတစ်ယောက် ပြောင်းလာသေးတယ်။ သူအရင် နေခဲ့တဲ့အိမ်က အတော်ကြီးကို ခန်းခန်းနားနား ဆိုပဲ။ ဒါပေမယ့် ကျနော်တို့ ရပ်ကွက်ထဲမှာတော့ သူက ဖြစ်သလို နေဖြစ်ရုံ မိုးလုံလေလုံလေးပဲ နေတာ။ မော်ကြွားချင်စိတ်လည်း ရှိတော့ပုံ မပေါ်ပါဘူး။ ဒါ ကျနော်တို့ ရပ်ကွက်ရဲ့ ထူးခြားချက်ပဲဗျ။ ဗိုလ်ချုပ်တွေ ဗိုလ်မှူးတွေလည်း ပြောင်းလာတတ်တယ်။ သူတို့ အရင်က ဘယ်လောက်ပဲ မောက်မာမောက်မာ ဒီရပ်ကွက်မှာတော့ သူတို့တွေဟာ အေးအေးကုတ်ကုတ်ပဲ နေကြတယ်။ နေရာအာဝါသရဲ့ အရှိန်ကြောင့် ဖြစ်မလားပဲ။

ကျနော်ရဲ့ အရှေ့ဘက်၊ အနောက်ဘက်နဲ့ တောင်ဘက်မှာ နေနေတဲ့သူတွေ ရှိတယ်။ မြောက်ဘက်မြေကွက်လပ်က လွတ်နေတာ ကြာပေါ့။ အခုတော့ ပိုင်ရှင် ရောက်လာပြီ။ ကျနော်က အခုဆို အသက်က ၅၃ ပေါ့။ တစ်ယောက်တည်းနေလာတာ ဆိုတော့ စကားပြောဖော်လေးတော့ လိုချင်သား။ ဒီနေ့ အသစ်ပြောင်းလာတဲ့သူကို အကဲခတ်နေရတယ်။ ယောကျ်ားလား မိန်းမလား ဆိုတာ။ ယောကျ်ားလေးဆိုရင်တော့ ကောင်းမယ်လေ။ ကိုယ့်လို ၄၀ ကျော် ၅၀ နားဆို ပိုကောင်းမလားပဲ။ ဘာဘာညာညာ တိုင်ပင်လို့ ရတာပေါ့။ သတိထားမိသလောက်တော့ ယောကျ်ားလေး ဖြစ်မယ် ထင်တယ်။ ဘာလို့ဆိုတော့ သူနဲ့အတူ ပါလာတဲ့ သူတွေ တိုးတိုး တိုးတိုး ပြောနေတာ ကြားရတယ်။ အရက်သမား ဆိုလားပဲ။ အင်း … အရက်သမား ဆိုရင်တော့ ယောကျ်ားလေးပဲ ဖြစ်တော့မပေါ့။ အရက်သမားနဲ့ အိမ်ချင်းကပ် ဖြစ်ရတာ သိပ်တော့ မဟန်ဘူး။ ဒါပေမယ့် ဒီကို ပြောင်းလာပြီးရင် အရက်တော့ ပြတ်သွားကြတာပဲ။ ဘယ်သူဖြစ်ဖြစ်ပါလေ။ ဒီမှာက တစ်သားတည်းပဲ။

ဒီရပ်ကွက်မှာ နေနိုင်ဖို့ စည်းကမ်းချက်တွေ သက်မှတ်ထားတာ ရှိတယ်ဗျ။ ဘယ်သူတွေ သက်မှတ်ခဲ့တာလဲ ဆိုတာတော့ ကျနော်လည်း မသိဘူး။ ကျနော်ထက် အရင်စောရောက်တဲ့ ဘကြီးတွေကို မေးကြည့်တော့ သူတို့လည်း မသိကြဘူး။ ဟိုးအရင့်အရင်ကတည်းက ရှိနေတာပဲတဲ့။ ဒီစည်းကမ်းတွေက သဘာဝတရားနဲ့ မဆန့်ကျင်ပေမယ့် လောဘသားတွေကတော့ နှာခေါင်းရှုံ့ကြတာပဲ။ သူတို့က သဘာဝတရားနဲ့ ဖီလာကန့်လန့် နေခဲ့ကြတာကိုး။ ဘယ်လိုပဲဖြစ်ဖြစ်ပါ။ တစ်နေ့နေ့ ဒီကိုပြောင်းလာတော့မယ်ဆိုရင် ဒီစည်းကမ်းတွေက တစ်သဝေမတိမ်း လိုက်နာကြရမှာပဲ။ စည်းကမ်းတွေက
(၁) ဒီရပ်ကွက်ထဲမှာ နေမယ့်အိမ် / တိုက်ဟာ တစ်ထပ်ထက် ပိုဆောက်ခွင့်မရှိဘူး။
(၂) တစ်အိမ်ကို တစ်ယောက်တည်း နေရမယ်။ (တချို့ရပ်ကွက်တွေမှာ နှစ်ယောက် သုံးယောက် ပေးနေပေမယ့် ဒီမှာတော့ တစ်ယောက်တည်းပဲ နေခွင့်ရှိတယ်)
(၃) လူတစ်ကိုယ်စာ လှဲ​လျောင်းဖို့ကလွဲလို့ ဘာပရိ​ဘောဂမှ ထားခွင့်မရှိဘူး။
(၄) နေဖို့ အခွင့်ရပြီး (အလွန်ဆုံး) တစ်ပတ်အတွင်း မဖြစ်မနေ ပြောင်းလာနေရမယ်။
(၅) ဒီရပ်ကွက်မှာ နေသမျှ လူတွေအားလုံး ဆင်းရဲချမ်းသာ မခွဲခြားဘဲ တစ်သားတည်း နေကြရမယ်။
(၆) ဟိုးအရင်က ရှိခဲ့သမျှ အာဏာပါဝါ စည်းစိမ်ဂုဏ်သိမ်တွေကို ခဝါချပြီး သူလိုကိုယ်လို နေနိုင်ရမယ်။
(၇) ဒီရပ်ကွက်ထဲ ဝင်နေပြီ ဆိုတာနဲ့ အရင့်အရင် ရှိထားသမျှ ပိုင်ထားသမျှ ဥစ္စာအာဏာ အကုန်လုံး ပျက်ပြယ်သွားပြီလို့ နားလည်ထားရမယ်။
(၈) ကိုယ့်အိမ်ရှေ့မှာ ကိုယ့်နာမည်ပါတဲ့ ဆိုင်းဘုတ် ချိပ်ဆွဲထားရမယ်။ (အိမ်နံပါတ်တွေတော့ ရှိပါတယ်။ ရှာလို့ ပိုလွယ်အောင် ဖြစ်မယ်)

ဖတ်ကြည့်ပေါ့ဗျာ။ လောဘသားတွေအတွက် လက်ခံဖို့ဆိုတာ ဘယ်လွယ်ပါ့မလဲ။ ဒါပေမယ့် လက်ခံရတာပါပဲ။ ဟော .. ပြောရင်းဆိုရင်း အိမ်သစ်မှာ ထားဖို့ ဆိုင်းဘုတ်ကြီး မ လာကြပြီဗျ။ အိမ်ရှင်နဲ့ အခုထိ မတွေ့သေးပေမယ့် သူဘယ်သူဘယ်ဝါဆိုတာ ဆိုင်းဘုတ်ကို ကြည့်ရင် သိနိုင်တယ်လေ။ ကျ​နော်လည်း စပ်စပ်စုစုနဲ့ ​ရေးထားတဲ့စာ​တွေကို ​ငေး​မောဖတ်ရှု​နေရင်း ….
ဆိုင်းဘုတ်မှာ ရေးထားတာက

ကိုကိုထွေး
(၃၁) နှစ်

အဖက်တင်၍ ကျန်ခဲ့သည် (၂)

ဦးဇင်းလေး၏ မွေးရပ်ရွာသည် ကျောင်းနဲ့ နီးသောကြောင့် မိဘများ ဝင်၍ထွက်၍။ တစ်ပတ်လျှင် တစ်ခါမျှ လာလည်ကြသည်။ လာတွေ့ကြသည်။ တစ်ခါတစ်ရံ ဆွမ်းချိုင့် လာပို့ကြသည်။ တစ်ခါတစ်ရံ သန့်ရှင်းရေး ဝေယျာဝစ္စ လာလုပ်ပေးကြသည်။ မိဘများကလည်း ကိုယ့်သားလေး ရဟန်းဘဝမို့ ဂုဏ်ယူကြသည်။ မကျေမချမ်း ဖြစ်နေသူမှာ အဘိုးတစ်ဦးတည်းသာ။ အဘိုးဖြစ်သူကလည်း အသက်ကြီးပြီမို့ မြစ်ကို မြင်ချင်လှသည်။ ဦးဇင်းလေးကလည်း မြေးဦး။ မိန်းမယူခိုင်းကာမှ ဘုန်းကြီးဝတ်သွားသည်။ သာသနာ့ဘောင်မှာ ပျော်နေပြီ ဆိုတော့လည်း မတားရက် မဆွယ်ရက်။ လူထွက်တရား မဟောချင်။ ရပ်ဆွေရပ်မျိုး ရွာသားတချို့ကလည်း ကျောင်းသို့ မကြာခဏ ဝင်ထွက်၍ လိုအပ်သည်များ ကူညီပေးကြသည်။ သူတို့ရောက်တော့လည်း ဧည့်ခံရသည်က အမော။ ဒီလိုနှင့် ကာလတွေ ရှည်ကြာလာတော့ ဧည့်သည်စကား နားထောင်ရသည်ကပင် ဝတ္တရားတစ်ခု ဖြစ်လာသည်။ သူတို့ ပြောကြလျှင်လည်း ရပ်အကြောင်း ရွာအကြောင်း။ တရားဓမ္မဘက် ယောင်လို့မှ မလှည့်။ အထူးသဖြင့် ဟစ် (hit) ဖြစ်နေသော ခေါင်းစဉ်မှာ ရွာဖျက်၍ ရပ်ကွက်တည်မည့် ကိစ္စ။ နေပြည်တော်ဟူသော ပရဝုဏ်အတွင်းတွင် ထန်းတပင်ရွာလည်း ပါနေသည်။ ထန်းတပင်ရွာနှင့် အနီးဆုံး ရွာများဖြစ်သော ကြာပင်ရွာသည် ရွှေကြာပင်ရပ်ကွက်ကြီး ဖြစ်သွားပြီး ကျွန်းတက်ပဲ့ရွာမှာ ဟိုတယ်ဇုံကြီး ဖြစ်သွားခဲ့လေပြီ။ အလယ်ခေါင်တွင် ရှိနေသော ထန်းတပင်ရွာသာ ရွာအဖြစ်ဖြင့် ကျန်ရှိနေသေး၏။ ထိုကြောင့် မျှော်လင့်ချက်က မဝေးတော့ပြီ။

ယခင်က ကြာပင်ရွာကို မြို့ပြစနစ်ပြုစဉ်က ရွာတွင်းနေသူ တစ်အိမ်ထောင်လျှင် မြေကွက်တစ်ကွက် ပြန်ပေးခဲ့သည်။ မူလရှိခဲ့သော ရွာကြီးကို မြေလှန် ဖျက်ပစ်ခါ စနစ်ကျအောင် ပေ ၄၀ × ၆၀ အကွက်များ ပုံဖော်၍ တစ်အိမ်ထောင်တစ်ကွက်နှုန်း လျှော်ပေးခဲ့ခြင်း ဖြစ်သည်။ တည်နေရာကိုတော့ အားလုံး မဲနှိုက်ကြရသည်။ တစ်နှစ်ကြာသောအခါ လမ်းမကြီးဘေး ဝဲယာရှိ မြေကွက်များသည် သိန်းထောင်ချီတန်သည်အထိ ဈေးကောင်းလာတော့သည်။ ထိုအဖြစ်ကို မြင်၍ ကြား၍ အားကျနေကြသူများမှာ ထန်းတပင်သားများပင်။ သူတို့မြေများ အကွက်ဖော်လျှင် မည်သို့ မည်မျှ ရကြမည်ဟု မြိန်ရည်ရှပ်ရည် ပြောနေကြတော့သည်။ အိမ်ထောင်တစ်စုလျှင် မြေတစ်ကွက် ရခဲ့သည်ဆိုသောထုံး ရှိသောကြောင့်ပင် ယခင်က အိမ်ထောင်စု တစ်ရာမပြည့်သော ထန်းတပင်ရွာသည် ယခုအခါ အိမ်ထောင်စု ၄၅၀ ပင် ကျော်ချေပြီ။ ယခင်က အိမ်ခြေ ၁၅၀ မပြည့်သော ရွာသည် ယခုအခါ အိမ်လေးပေါင်း ၄၀၀ ကျော် ရှိလာသည်။ နေထိုင်၍ ရခြင်း မရခြင်းကို အပထားကာ အိမ်ဟု သမုတ်လို့ ရသလောက်သာ ဆောက်လုပ်ထားကြသည်။ အစိုးရအား အိမ်ဟု စာရင်းတင်ရန် အားခဲထားကြတော့သည်။ ထိုသတင်းများ အားလုံးသည် ဦးဇင်းလေး၏ နားအတွင်း မဆံ့အောင်ပင် အမြဲလိုလို ကြားနေရတော့သည်။ သူလည်း ထန်းတပင်သားတစ်ဦးမို့ စိတ်ဝင်တစား ရှိခဲ့သည်အမှန်။

သူ၏ မိဘများမှာ ဆင်းရဲကြသော တောင်သူများ ဖြစ်သည်။ ဘိုးဘွားလက်ငုတ်လက်ရင်း မြေတချို့ ရှိ၍သာ ခံသာသည်။ သို့သော် မြေတချို့ဆို၍ လယ်မြေဧကများစွာဟု မယူဆစေချင်။ ရွာမှ မိနစ် (၃၀)၊ (၄၅) မိနစ်လောက်သွားမှ ရောက်နိုင်သောနေရာ။ နေအိမ်နှင့် နီးနီးနားနားရှိ မြေများမှာ ငှားစိုက်ဖို့ပင် မတတ်နိုင်ကြသူများ။ သူသည် ရဟန်းမဝတ်ခင်ကပင် မိဘကို လုပ်ကျွေးပြုစုလိုသူတစ်ဦး ဖြစ်သည်။ တတ်နိုင်သလောက်လည်း ရှာကျွေးခဲ့သည်။ ယခုလို ရွာမှ မြို့ဖြစ်တော့မည် ဆိုတော့ သူ့မိဘတွေလည်း တင့်တောင်းတင့်တယ် ဖြစ်စေချင်လှသည်မှာ သားတစ်ယောက်၏ စေတနာ။ မိဘများမှာ ကိုယ့်သားရဟန်း လူထွက်မည်စိုး၍ တွေ့တိုင်း အဆင်ပြေကြောင်း ပြောသည်။ စိတ်မပူရန် ပြောသည်။ အပြင်ပန်း စိတ်ပူမပူတော့ မသိ။ စာကျက်သော အကြိမ် လျော့လာသည်။ ငိုင်မှိုင်နေသောအချိန် တိုးလာသည်။ ရွာမှသူများနှင့် စကားလက်စုံ ကျသောအချိန်လည်း လိုသည်ထက် ပိုလာသည်။ ယခင်က နားထောင်ရုံသက်သက်မှ ယခုအခါ သူ သိချင်သည်များကိုပါ မေးမြန်းစုံစမ်းလာသည်။ ရွာထဲမှ ရွယ်တူသူငယ်ချင်းများလည်း တစ်ယောက်ပြီးတစ်ယောက် မင်္ဂလာဆောင်ကြတော့သည်။ အိမ်ထောင်တစ်စုတိုးလျှင် မြေတစ်ကွက်ရမည်ဟူသော မျှော်လင့်ချက်ဖြင့် တွက်ခြေကိုက်သည်ဟု ယူဆကြသည်။ တချို့မှာ ယာယီ အိမ်ထောင်ပြုကြသည်ဟုပင် ကြားနေရပြီ။

ရက်အနည်းငယ် ကြာသောအခါ ဦးဇင်းလေး မရိုးမရွ ဖြစ်နေလေပြီ။ စာမကျက်တော့။ ယခင် ရှိခဲ့သော သဒ္ဓါတရားများ ကြက်ပျောက်ငှက်ပျောက် ပျောက်ချေတော့မည်။ သူအား ထောက်လှမ်းစုံစမ်းကြည့်ရာ လူထွက်ချင်စိတ်များက ကဲနေသည်။ သို့သော် သူသည် စဉ်းစားချင့်ချိန်တတ်သူ ပီပီ ဝေခွဲမရဘဲ ဖြစ်နေသည်။ လူထွက်ရုံသက်သက်ဖြင့် မြေကွက်မရနိုင်သည်မှာ သေချာသည်။ မိဘရမည့် မြေကွက်ကို မက်မောနေစရာလည်း အကြောင်းမရှိ။ မိဘများမှာ ငယ်သေးသည်။ သူတစ်ပါး မြေကွက်ရတော့မည် ဆို၍သာ ဂဏာမငြိမ်ဖြစ်ရသည်။ ကိုယ်ကိုယ်တိုင်ကျ မသေချာ။ မသေချာသည် မဟုတ်။ လုံးဝ မဖြစ်နိုင်။ အိမ်ထောင်ခွဲမှ ရမည်။ အိမ်ထောင်ခွဲဖို့ ဆိုသည်မှာ အိမ်ထောင်ပြုမှ အိမ်ထောင်ခွဲနိုင်မည် မဟုတ်လော။ ထိုကြောင့် သူလုပ်နိုင်မည့် တစ်ခုတည်းသော နည်းလမ်းမှာ အိမ်ထောင်ပြုရန်ပင် ဖြစ်သည်။ အိမ်ထောင်မပြုချင်၍ ရဟန်းဝတ်လာသော လူတစ်ယောက်သည် မိန်းမလိုချင်၍ လူထွက်သည်ဟုလည်း အပြောမခံနိုင်။ မာနက ခံနေသည်။ မူလက ယူမည်ဟု ကမ်းလှမ်းထားသော မိန်းကလေးသည်လည်း ပြန်လက်ခံလိမ့်မည် မဟုတ်။ မည်သို့ လုပ်ရမည်နည်း။ မိန်းမယူမည်ဟု ပြောရန် အပြောသာ လွယ်၏။ ဘယ်နေရာမှ ရှာရမည်နည်း သူမသိ။ သို့နှင့် လအနည်းငယ် ကြာသွားပြန်သည်။

တစ်နှစ်ခွဲသာ ကုန်လွန်ခဲ့သည်။ ရွာကလည်း မြို့မဖြစ်သေး။ ရွာသားများ၏ မျှော်လင့်ချက်ကလည်း မခန်းသေးပေ။ ထိုအတူပင် ဦးဇင်းလေး၏ စိတ်ထဲတွင် မျှော်လင့်ချက်ရှိသေး၏ ဟု စွဲမြဲ ယုံကြည်ထားပုံရသည်။ ထို့ကြောင့်ပင် လုံးဝအောင့်မထားတော့ဘဲ ဆရာတော်အား သွားရောက်လျှောက်ထားတော့သည်။ ဆရာတော်မှ ခွင့်မပြုပေ။ မာန်မဲလွှတ်လိုက်သောကြောင့် အောင့်သက်သက်ဖြင့် ပြန်လာရသည်။ လက်ကတော့ မလျှော့ချင်။ သို့နှင့် ဒုတိယအကြိမ် တတိယအကြိမ် သွားလျှောက်ပြန်တော့သည်။ ဆရာတော်အား ချစ်ကြောက်ရိုသေသောကြောင့် စကားအပိုလည်း မပြောရဲ။ စောဒကလည်း မတက်ရဲပေ။ တစ်နေ့တော့ ဆရာတော်က ဘာကြောင့် လူထွက်ချင်ရတာလဲ ဟု မေးရာ အမှန်အတိုင်းကလည်း မဖြေရဲပေ။ ကြောက်ကြောက်နှင့် “အီကြာကွေး စားချင်လို့ပါ ဘုရား” ဟု ပြန်ဖြေသောကြောင့် ဝါးလုံးကွဲ ဝိုင်းရယ်လိုက်ကြသေးသည်။ ဆရာတော်ကို လျှောက်နေလျှင် လူထွက်ရတော့မည် မဟုတ်ကြောင်း သူ နားလည်သွားသော အချိန်တွင် ဆုံးဖြတ်ချက်ကို ပိုင်ပိုင်နိုင်နိုင် ချ၍ သူ့ဦးလေးကို ဖုန်းဆက်ခေါ်လိုက်သည်။ ရတဲ့ အင်္ကျီတစ်ထည် လုံချည်တစ်ထည် ယူပြီး ကျောင်းကို လာခဲ့ပါ ဟူ၍။

အတိုချုပ်ပြောရလျှင် ဆရာတော် မသိအောင် သူ လူထွက်လိုက်လေပြီ။ လူမထွက်ခင် သုံးရက်လောက်အလိုမှ စ၍ တခြားသူတို့အား စကားသိပ်မပြောတော့ပေ။ သူနှင့် စကားပြောလျှင် သူ့ကို ဖြောင်းဖြမည် စိုး၍လား မသိ။ သူ့ဦးလေး ကျောင်းလာသည်သာ သိလိုက်ရသည်။ ဖုန်းဆက်ခေါ်သည်ကိုပင် မသိ။ ခဏကြာတော့ ပုဆိုးစွပ်ကြယ်ဖြင့် လာကန်တော့မှ လူထွက်ပြီဖြစ်ကြောင်း သိတော့၏။ တားမြစ်ချိန်ပင် မပေးတော့ချေ။ သူလိုလူမျိုးသည် လူကောင်းတစ်ယောက်ဖြစ်သည်။ လူ့လောကအလယ်လည်း ဖြောင့်ဖြောင့်မှန်မှန် သွားနိုင်လိမ့်မည်ဟု မြဲမြဲမြံမြံ ယုံကြည်မိသောကြောင့် ထွေထွေထူးထူး ပြောမနေတော့ပါ။ ကိုယ်ရွေးတဲ့လမ်းကို ဘယ်လိုပဲဖြစ်ဖြစ် သတ္တိရှိရှိ ဆက်လျှောက်ရဲရန်သာ လိုကြောင်း ဆုံးမရုံသက်သက်သာ။ သာသနာတော်အတွက်ကား ဆုံးရှုံးမှုကြီး တစ်ခုပင်။ ပုထုဇဉ်တို့၏ သဒ္ဓါတရားသည် မမြဲကြောင်း အမှန်လက်တွေ့ မြင်တွေ့ရလေပြီ။ ရဟန်းသီလကို အင်မတန် မြတ်နိုး၍ သေသေဟု စောင့်ထိန်းခဲ့ဖူးသော သူတစ်ဦးသည် ယခုအခါ စွပ်ကြယ်ပုဆိုးစုတ်ဖြင့် မိမိအား ကန်တော့နေလေသည်။ မည်သည့်အရာများက သူ၏ ရဟန်းဘဝကို ဖျက်ဆီးလိုက်ကြပါသနည်း။ အနှစ်ချုပ်ရလျှင် လောဘ ဦးစီးသော ကိလေသာများပင် မဟုတ်ပါလော။

ထိုသို့ လူထွက်ပြီး တစ်လပင် မကြာလိုက်ချေ။ မြေတစ်ကွက်ရရန် စီမံကိန်းအား အကောင်အထည် ဖော်သောအားဖြင့် အိမ်ထောင်ပြုလေသည်။ ယူသော မိန်းကလေးကို မြင်ဖူးတွေ့ဖူးသည်မှာ ၂ ပတ်ပင် မပြည့်သေး။ အိမ်ထောင်ပြုခြင်း ဆိုသည်မှာ ကံတူ၍ ဆုံကြခြင်းသာ ဖြစ်ချေသည်။ ထိုက်တန်ခြင်း မထိုက်တန်ခြင်း ဟူ၍ ပြောစရာမရှိ။ လောကအတန်းပညာလည်း အခြေခံမရှိသော မောင်စိုးမင်းသည် ဆိုင်ကယ် ကယ်ရီဆွဲ၍ အသက်မွေးဝမ်းကျောင်း၏။ အမျိုးသမီးမှာ အိမ်မှာနေ၍ ဓာတ်ဆီ ရောင်းကြောင်း ကြားသိရသည်။ အထိုက်အလျောက် အဆင်ပြေကြကြောင်း ကြားသိရသောအခါ ဝမ်းသာမိသည်မှာ အမှန်။ သို့သော် ရွာသည် မြို့ ဖြစ်မလာသေးပေ။ သူ လူထွက်ပြီး တစ်နှစ်ကျော် အကြာ ကျောင်းတွင် အလှူရှိ၍ သူရောက်လာခဲ့သည်။ ယခင်က ပြည့်ဖြိုးဖြူဖွေးနေသော သူ၏ ပုံပန်းသဏ္ဌာန်မှာ ယခုအခါ မဲကပ်၍ နေလေပြီ။ အဆင်ပြေလားဟု မေးလျှင်လည်း ရယ်ကျဲကျဲဖြင့် ခေါင်းညိတ်ပြရုံသာ။ သူနှင့် တွေ့လျှင် အင်မတန်မှ မေးချင်သော မေးခွန်းတစ်ခု ရှိနေခဲ့သည်။ လွန်ခဲ့သော တစ်နှစ်ကျော်က ဇွတ်တရွတ် လူထွက်ခဲ့ခြင်းအပေါ် မိမိဖာသာ မည်သို့ သုံးသပ်မည်နည်း ဟူ၍။ သို့သော် မမေးဖြစ်ခဲ့ပါ။ အဘယ်ကြောင့်ဆိုသော် မမေးဘဲ သူ့ဖာသာ ဝန်ခံခဲ့သောကြောင့်ပင်။ တစ်ညက သူ အိမ်မက်ယောင်သည့်အကြောင်းကို ပြောပြသောအခါ သူ၏ဘေးတွင် ထိုင်နားထောင်နေကြသူများအားလုံး ဝါးကနဲ ဖြစ်သွားကြတော့သည်။

တပည့်တော် တစ်ညက အိပ်နေလျက်နဲ့ ပါးစပ်က ကယောင်ကတမ်း လျှောက်ပြောနေမိတာဘုရား၊ မိန်းမက ကြားတော့ တပည့်တော်ကို လည်ပင်းညှစ်ပြီး လှုပ်နှိုးတယ် ဘုရား။ နင် ငါ့ကို ဘာပြောတယ်၊ နင် ငါ့ကို ဘာပြောတယ် ဆိုပြီး ပွစိပွစိနဲ့ တပည့်တော်ကို မရမက နှိုးပါရော ဘုရား။ တပည့်တော်လည်း အိပ်ချင်မူးတူးနဲ့ ဘာဖြစ်နေတာလဲ လို့ ပြန်ဟောက်လိုက်သေးတယ်။ တပည့်တော် ဟောက်လိုက်မှ ဆဲနေရာကနေ မျက်ရည်တွေ ဖြိုင်ဖြိုင်ကျပြီး ငိုပါလေရော။ ငါ ဘာပြောမိလို့လဲဟာ ဆိုပြီး အတင်းမေးယူရတယ် ဘုရား။ သူ ပြောပြမှ ကိုယ့်ဖာသာ ယောင်နေတာ ကိုယ်သိရတယ်ဘုရား။ တပည့်တော်က တောက်ခေါက်ပြီး ပြောသတဲ့ ဘုရား။ တောက် … တစ်နှစ်ကျော်တောင် ရှိသွားပြီ။ မြေကွက်ကလည်း မရသေးဘူး။ အခုတော့ မိန်းမတစ်ယောက်ပဲ အဖတ်တင်နေပါရော့လား” ဟူ၍။

တောမီးကြီးဖြစ်ရန် မီးမှုန်းမီးမွှားမှ စတင်ရသကဲ့သို့
ငရဲမီးဖြစ်ရန်လည်း ကိလေသာ အမှုန်အမွှားမှပင် စတင်ကြရ၏။
အကုသိုလ်ကို သေးသည်ငယ်သည်ဟူ၍လည်း မပေါ့ဆသင့်။

အဖက်တင်၍ ကျန်ခဲ့သည် (၁)

နေ့ခင်းနေ့လယ် ပူလွန်းအားကြီးသောကြောင့် အပူသက်သာအောင် တံခါးပေါက်များ ပိတ်ထားရာမှ တံခါးခေါက်သံကြား၍ ထ ဖွင့်လိုက်သည်။ တံခါးခေါက်သူက ဦးဇင်းတစ်ပါး။ အထဲသို့ ကြွဖို့ ဖိတ်ခေါ်လိုက်သည်။ ရဟန်းတို့၏ လောကဝတ်အရ ဝါအကြီးအငယ်သိအောင် စ မေးပြီး ပဋိသန္ဓာရစကားဖြင့် ဧည့်ခံနေရသည်။
နုပ် ။    ။ အရှင်ဘုရား၊ ဘယ်နှဝါရပါပြီလဲ ဘုရား။
ဧည့် ။    ။ တပည့်တော် တစ်ဝါပဲ ရပါသေးတယ်။
နုပ် ။    ။ မှန်ပါ။ အရှင်ဘုရား ဘယ်ကျောင်းကပါလဲ ဘုရား။
ဧည့် ။    ။ တပည့်တော် အောက်ကျောင်းကပါ။ ဆရာတော်ကို လျှောက်ပြီး ဒီမှာ သီတင်းသုံးမလို့ နေရာလာကြည့်တာ ဘုရား။
အောက်ကျောင်းဆိုသည်မှာ ဤကျောင်းနှင့် ၁၅ မိနစ်လောက် လျှောက်ရသော အကွာအဝေးမှာ တည်ရှိသော ကျောင်းတစ်ကျောင်း။ လက်ရှိကျောင်းထိုင်ဆရာတော်၏ ဆရာသမားကျောင်းလည်း ဖြစ်သည်။ အောက်ကျောင်းဟု ခေါ်ရခြင်းမှာ ထိုကျောင်းသည် တောင်အောက်တွင် ရှိ၍ စာရေးသူ နေထိုင်သော ကျောင်းမှာ တောင်ပေါ်တွင် တည်ရှိသောကြောင့်တည်း။ အောက်ကျောင်း ဆရာတော်မှာ ကိုယ့်ဆရာသမားလည်း ဖြစ်သောကြောင့် ကြွလာသော ဧည့်သည် ဦးဇင်းအား အလိုက်သင့်ပင်
နုပ် ။    ။ ဆရာတော်ခွင့်ပြုရင်တော့ သီတင်းသုံးလို့ ရပါတယ်ဘုရား။ အရှင်ဘုရား ကျောင်းကို လေ့လာချင် လေ့လာဦးပေါ့။
ဧည့် ။    ။ မှန်ပါ။ တပည့်တော် လျှောက်ကြည့်လိုက်ပါဦးမယ် ဘုရား။
နုပ် ။    ။ ဟော ဟိုဘက်ကျောင်းမှာ ဆရာတော်တစ်ပါး ရှိတယ် ဘုရား။ သွား နှုတ်ဆက် ဂါရဝ ပြုလိုက်ပါဦး။
ဟု ညွှန်လိုက်သောကြောင့် ထိုဦးဇင်းမှာ ဆရာတော်ရှိရာသို့ ကြွသွားတော့သည်။
ဒီလိုနှင့် နောက်နှစ်ရက် ကြာတော့ ထိုဦးဇင်းလေး ပြောင်းလာခဲ့သည်။ သူနှင့် စာရေးသူမှာ အသက်အားဖြင့် မကွာလှသောကြောင့် မကြာခင်မှာပင် ရင်းနှီးခင်မင်၍ ပြောမနာဆိုမနာ သူငယ်ချင်းများ ဖြစ်သွားကြလေသည်။ မိမိတို့ကျောင်းနှင့် အနီးကပ်ဆုံး ရှိနေသော ရွာမှာ ထန်းတပင်ရွာ ဖြစ်သည်။ နောက်မှ သိလိုက်ရသည်ကား ထိုဦးဇင်းသည် ထိုရွာသား ဖြစ်သည်။ ဘွဲ့နာမည်ကား ဦးဉာဏိန္ဒ။ သူ့ကို လွယ်လွယ် ဦးဉာဏိန် ဟုပင် ခေါ်ကြသည်။

တစ်နေ့ စကားထိုင်ပြောကြရင်း သူ၏ ရဟန်းဝတ်ရသည့် အကြောင်းအရင်းကို မေးလိုက်မိသည်။ သူကတော့ ခပ်အေးအေးပင် ပြန်ဖြေသည်မှာ သူ့အဖိုးက မိန်းမပေးစားမည်ဟု ဆိုသောကြောင့် ဘုန်းကြီးဝတ်ခဲ့သည် ဟု။ သူ့အဖိုးကိုလည်း မငြင်းသာ။ မိန်းမလည်း မလိုချင်။ ထိုကြောင့် ပရိယာယ်ဖြင့် မိန်းမမယူခင် ဒုလ္လဘရဟန်းခံဦးမည်ဟု ပြော၍ ထွက်လာခြင်း ဖြစ်သည်။ ရဟန်းဝတ်ပြီး များမကြာမီ သဒ္ဓါတရားဖြစ်၍ အပြီးတိုင် ဝတ်တော့မည်ဟု ဆုံးဖြတ်ကာ မော်လမြိုင် ဖားအောက်ရိပ်သာသို့ ထွက်သွားတော့သည်။ ယခု စာရေးသူနှင့် စတွေ့သောအချိန်သည် ဖားအောက်ရိပ်သာမှ ပြန်လာခါစ ဖြစ်သည်။ ဦးဉာဏိန်မှာ ငယ်စဉ်က အတန်းကျောင်း လေးတန်းအထိသာ နေဖူးသောကြောင့် ပါဠိစာများ ဖတ်ဖို့ သင်ဖို့ ခက်ခဲနေသည်။ ပရိတ်ကြီး (၁၁) သုတ်ပင် အလွတ်ရရန် သူ့အတွက် မလွယ်လှ။ သို့သော် ဝီရိယကြီးသူ ဖြစ်၍ နေ့တိုင်းနေ့တိုင်း တစ်နေ့ လေးကြောင်းလောက်စီ အရ ကျက်မှတ်သောကြောင့် ပရိတ်ကြီး (၁၁) သုတ်ကို အာဂုံဆောင်နိုင်ခဲ့ပြီ။ အခြေခံမကောင်းသည့်အပြင် ဉာဏ်လည်း နုံ့နှေးသောကြောင့် သာမာန်သူကဲ့သို့ ခရီးမတွင်လှ။ ပရိတ်ကြီး ရပြီးသောအခါ စာသင်တိုက်သွားမည်ဟု အားခဲပြီး သဒ္ဒါကြီး သုတ်စဉ်ကို ကြိုးစား၍ ကျက်မှတ်တော့သည်။ စာရေးသူမှာ သူ၏ ကြိုးစားအားထုတ်မှုကို အင်မတန် လေးစားမိသည်။ ခရုငယ်ကဲ့သို့ တစ်ရွေ့ရွေ့ပင် ဖြစ်လင့်ကစား တစ်ရက်ကလေးမှ မခိုမကပ်။ တအိအိပင် ရှေ့သို့ ချီနေခဲ့၏။

စကားစပ်မိ၍ ဖားအောက်ရိပ်သာမှ ပြန်ခဲ့ရသော အကြောင်းအရင်းကို မေးမိရာ ကံကြမ္မာ၏ ကျီစားမှု၊ ကိလေသာ၏ ရိုက်ပုတ်မှုကို နားလည်သဘောပေါက်မိ၍ ဓမ္မသံဝေဂ ရလိုက်သည်။ ဦးဉာဏိန်သည် ဖားအောက်ရိပ်သာတွင် နောက်ထပ် ၂ နှစ် ၃ နှစ်အထိ နေဦးမည်ဟု ဆုံးဖြတ်ထားသူ ဖြစ်သည်။ သမထ ဝိပဿနာ လုပ်ငန်းစဉ်များလည်း ထိုက်သင့်သလောက် အဆင်ပြေသောကြောင့်လည်း နေရတာ ပျော်သည်ဟု သူက ပြောသည်။ ထိုသော် အဆင်ပြေနေပါလျက် ဘာကြောင့် ပြန်လာရသနည်း။ ထိုအဖြေကို သူကပင် ဆက်ပြောသည်။ တစ်နေ့ ရိပ်သာရှိ သီတင်းသုံးဖော်ရဟန်းများ စု၍ ကျိုက်ထီးရိုးဘုရားဖူးသွားရန် စီစဉ်ကြသည်။ ထိုအစီအစဉ်တွင် သူလည်း လိုက်ပါမည့်သူ တစ်ဦးအနေဖြင့် စာရင်းသွင်းလိုက်သည်။ ဘယ်နေ့ ဘယ်အချိန် ဘယ်နေရာမှာ စုရပ်အဖြစ် ကြိုစောင့်နေကြရန် အဖွဲ့မှ သတင်းပို့ခဲ့သည်။ ထိုသွားမည့် နေ့ရက်တွင် ရိပ်သာမှ ငှားထားသော ပစ္စည်းပစ္စယများအပြင် အခန်းစသည်တို့ကိုပါ မနက်ခပ်စောစောကပင် ရိပ်သာအုပ်ချုပ်ရေး ရုံးခန်းသို့ ပြန်အပ်လိုက်သည်။ ထိုသို့ သပိတ်တစ်လုံး သင်္ကန်းသုံးထည်ဖြင့် ကျိုက်ထီးရိုးဘုရား ဖူးရတော့မည် ဟူသော မျှော်လင့်ချက်ကို ပိုက်လျက် စုရပ်သို့ အချိန်မီ အရောက်သွားခဲ့သည်။ သို့သော် မည်သူကပဲ လွဲသည်မသိ။ စုရပ်နေရာတွင် ကားလည်းမရှိ။ စောင့်သူလည်း မရှိ။ အသေအချာ စုံစမ်းကြည့်မှ ဘုရားဖူးသွားမည့်သူများအားလုံး လွန်ခဲ့သော နာရီဝက်ခန့်ကပင် ထွက်သွားခဲ့လေပြီ။ သူတစ်ယောက်တည်း မယောင်မလည် ကျန်ခဲ့၏။

သူ့ခမျာ ပြောရမည်လည်း ရှက်။ ရိပ်သာသို့ ပြန်ရမည်လည်း ရှက် နှင့် ဘာလုပ်ရမည်မသိ။ နောက်တော့ သူဆုံးဖြတ်လိုက်သည်။ ရိပ်သာကို ကျောခိုင်းလျက် မော်လမြိုင်ဘူတာကြီး ရှိရာအရပ်သို့သာ ဦးတည်ပြီး လမ်းလျှောက်ထွက်လာခဲ့တော့သည်။ ပိုက်ဆံလည်း မကိုင်သောကြောင့် တစ်ပြားမှ မပါ။ ဘူတာရောက်လျှင် ဘာဆက်လုပ်မည်နည်း။ သူ မတွေးရဲသေး။ နေပြည်တော်အထိ လမ်းလျှောက်သွားဖို့ကလည်း မလွယ်။ ဒီတော့ ဘူတာကြီးသို့သာ ဦးတည်ခဲ့ရသည်။ ဘူတာကြီး လက်မှတ်ရုံနား ရောက်လာတော့ သူ့ခမျာ ဝေ့ဝေ့လည်နှင့်။ ရဟန်းဟူသည် ပစ္စည်းလေးပါးဒါယကာထံမှ လွဲ၍ အခြားသူဆိုလျှင် ဘာလိုချင် ညာလိုချင်ဆိုတာလည်း ပြောပိုင်ခွင့်မရှိ။ လိုချင်တာကတော့ မော်လမြိုင်-နေပြည်တော် ရထားလက်မှတ်တစ်စောင်။ ကာလပေါက်ဈေးအရ ဈေးမကြီးသော်လည်း လှူမည့်သူမရှိ၊ ပိုက်ဆံက မကိုင်။ သို့နှင့် ကြံရာမရ၊ အရဲစွန့်ရုံသာ ရှိတော့၏။ လက်ထဲတွင် ပိုင်ဆိုင်မှုပြစရာ သပိတ်တစ်လုံးနှင့် သင်္ကန်းတစ်ထည်။ လက်မှတ်ရုံနှစ်ရုံ ရှိရာ ရုံအမှတ် (၁) တွင် သူသူကိုယ်ကိုယ် ဝင်ရောက်တန်းစီလိုက်သည်။ ပင်ကိုယ်ကပင် အရှက်အကြောက်ကြီးသောသူဖြစ်သောကြောင့် ပို၍ ကိုယ်ချင်းစာမိသည်။ ခေတ်အခါက ဘယ်နေရာဖြစ်ဖြစ် ငွေခင်း၍ လျှောက်ကြရသည် မဟုတ်လော။ သူ့အကြောင်းကို ပြောပြနေစဉ်မှာပင် အင်မတန် မျက်နှာငယ်နေမည့် သူ့ပုံစံကို မြင်ယောင်နေမိသည်။ တစ်လုံးသော သပိတ်ကို လွယ်လျက် တစ်ထည်တည်းသော သင်္ကန်းကို ပိုက်လျက်။

တန်းစီရင်းမှာပင် သူ့အလှည့် ရောက်လာတော့သည်။ လက်မှတ်စာရေးမှ ဘယ်ကို ကြွမလဲ ဘုရား ဟူသော အမေးကိုပင် နေပြည်တော်ဟု ဖြေရသည်မှာလည်း မရဲတရဲ။ ရဟန်းရက်ချုပ် ကတ်ပြားကို စာရေးအား ထိုးပေးလိုက်စဉ် စာရေးက “လေးထောင် ကျပါမယ်ဘုရား” ဟု ပြောပြီး ကတ်ပြားကို လှမ်းယူလေသည်။ “ဒကာကြီး” ဟု မပွင့်တပွင့် ခေါ်လိုက်သော စကားသံကြား၍ စာရေးကြီးက ခေါင်းမော့ကြည့်၏။ “ဦးဇင်းက ပိုက်ဆံမကိုင်တော့ ငွေလေးထောင်တော့ မရှိဘူး ဒကာကြီး။ လက်ထဲမှာတော့ သင်္ကန်းတစ်ထည်ရှိတယ်။” ဟု ပြောရင်း ထိုသင်္ကန်းကို စာရင်းကြီးအား ထိုးပေးလေတော့သည်။ “ဒီဘုန်းကြီး အလုပ်ရှုပ်ရတဲ့အထဲ” ဟု အတွေးရောက်သွား၍လား မသိ။ စိတ်ဆိုးမာန်ဆိုးဖြင့် “အရှင်ဘုရားသင်္ကန်းကို တပည့်တော်က ဘာလုပ်ရမှာလဲ” ဟု အော်ပြောပြီး ယူထားသော ကတ်ပြားကိုပါ ပြန်ထိုးပေးလိုက်သည်။ မျက်နှာပူလိုက်မည့် ဖြစ်ခြင်း။ ခေါင်းငိုက်စိုက်ချကာ စင်္ကြံပလက်ဖောင်းဘေးရှိ ခုံတန်းလျားပေါ်တွင် စိတ်ပျက်လက်ပျက် ထိုင်ချလိုက်တော့သည်။ ဘာတတ်နိုင်မည်နည်း။ ကားဂိတ်သွားလျှင်လည်း ထိုသို့နှင်နှင် အဟောက်ခံရနိုင်သေးသည်။ တစ်နည်းသာ ရှိတော့သည်။ လမ်းလျှောက်ပြန်ရုံသာ။ အပြည့်ဖြည့်လာသော ရေဗူးမှ ရေ အဝသောက်ပြီး ထိုင်ခုံပေါ်တွင် အားမွေးနေသည်။ နေပြည်တော်သို့ လမ်းလျှောက်ပဲ ပြန်တော့မည် ဟုလည်း ဆုံးဖြတ်ချက်ချပြီးလေပြီ။

စိတ်ပျက်လက်ပျက်နှင့် တန်းလျားတွင် ထိုင်နေသည်မှာ ကြာလိုကြာမှန်းပင် သတိမထားမိတော့။ နာရီဝက်လောက် ကြာမည် ထင်သည်။ ထိုနာရီဝက်အတွင်း သူ့ကို အကဲခတ် သတိထားမိနေသူမှာ ရုံအမှတ် (၂) မှ စာရေးကြီးပင်။ လက်မှတ်ဝယ်သူများ ရှင်းသွားသောအခါ ထိုစာရေးကြီး အနားသို့ ချဉ်းကပ်လာသည်။ အနားရောက်သော် ကြမ်းပြင်ပေါ် ထိုင်ချလျက် ဦးချကန်တော့သည်။ ထိုနောက် လက်နှစ်ဘက် ကမ်းလျက် “နေပြည်တော်အသွား လက်မှတ်အတွက် တပည့်တော်ကို လှူခွင့်ပြုပါဘုရား” ဟု လျှောက်ထားပြီး ရထားလက်မှတ်ကို ဆက်ကပ်လေ၏။ ထိုအခါမှသာ ဦးဇင်းလေးမှာ တိတ်တခိုး ဟင်ချနိုင်ပြီး မျက်နှာလည်း ကြည်လင်လာတော့သည်။ သူ့အကြောင်း ပြောပြပြီး ခဏနားနေစဉ်မှာပင် စာရေးသူတွေ မေးစရာလေး ပေါ်လာသည်။ ၎င်းမှာ ဆွမ်းကိစ္စပင်။ သူ ဘူတာကို ခပ်စောစောရောက်သည်။ နေ့ဆွမ်းဘုဉ်းချိန်တွင် ရထားစီလျက်ပင်။ သူ ပြောပြသမျှ နားလည်ထားသည်မှာ သူ့လက်ထဲတွင် ရေဗူးတစ်ဗူးသာ ရှိသည်။ သပိတ်သည်လည်း ဗလာ။ စားစရာ မပါ။ ဆွမ်းကိစ္စ မည်သို့ စီစဉ်မည်နည်း။ အင်မတန် စိတ်ဝင်စားမိသည်။ သူ့ကို မေးကြည့်သောအခါ သူဖြေပုံမှာ အလွန် သတ္တိကောင်းလှသည်။ “တပည့်တော်က ရထားလက်မှတ်အတွက်ပဲ ပူတာပါ။ ဆွမ်းကိစ္စကို ခေါင်းထဲကို မထည့်ဘူး။ တစ်ရက်တလေ ဆွမ်းမစားရလို့ သေသွားမှာမှ မဟုတ်ဘဲ။ ရေဗူးကို ရေအပြည့်ထည့်ထားတယ်လေ။ ဗိုက်ဆာရင် ရေသောက်မှာပေါ့ဘုရား” တဲ့။ ကိုယ်သာဆိုရင် သူ့လောက် သတ္တိကောင်းနိုင်ပါ့မလားဟု တွေးမိရင်း သူ့ကို မချီးကျူးဘဲ မနေနိုင်။ သီလကို ရှေ့တန်းတင်ထားသော သူ၏ သတ္တိ၊ သီလ၏ တန်ခိုးကြောင့်ပင် လမ်းခရီး ရထားပေါ်တွင် ဆွမ်းကပ်မည့်သူနှင့် မကြောင့်ကြခဲ့ရပေ။

ဆရာတော်ကြီးတစ်ပါး၏ အဆုံးအမကို သတိရမိ၏။

ကိုယ်က သတ္တိရှိရှိနဲ့ သီလကို စောင့်ထိန်းဖို့ပဲ လိုတာပါ။
လိုအပ်ရင် ကိုယ်ရဲ့ သီလက ပြန်စောင့်ရှောက်ပါလိမ့်မယ်။

ဟူ၍

(ဆက်ရန်)

ခွက် ခွက် ခွက်ဋီကာ

ငယ်ငယ်က သမိန်ပေါသွပ်တို့လို ကာတွန်းတွေ ဖတ်ရင် ခွက် ခွက် စာလုံးကို မြင်တာနဲ့ တစ်ဦးက တစ်ဦးကို ထိုးနေပြီလို့ လူတိုင်း သိကြတယ်။ ခွက် ဆိုတဲ့ မြည်သံက မျက်နှာကို လက်သီးလို့ ထိုးလိုက်ရင် မျက်နှာပြင်နဲ့ လက်သီးနဲ့ ထိလို့ မြည်တဲ့အသံကို ကိုးစားပြုခဲ့တယ်။ တုတ်နဲ့ ရိုက်ရင်လည်း ဒီအတိုင်းပေါ့။ ခွက် ဆိုတာနဲ့ တုတ်နဲ့ ဆော်ပလော်တီးခံလိုက်ရပြီလို့ နားလည်သွားကြတယ်။ ခွက် ဆိုတာ တခြားဘာအဓိပ္ပါယ်မှ မရောရှက်တဲ့ မြည်သံပေါ့။ နောက်ထပ် တစ်ခု။ ခွက် ဆိုတဲ့ စကားလုံးကို လူတွေ ရင်းရင်းနှီးနှီး ရှိခဲ့ကြတယ်။ အရည်တစ်မျိုးမျိုး၊ အဖတ်တစ်မျိုးမျိုးကို ထည့်စရာ။ အိုးခွက်ပန်းကန်ပန်းကန်ခွက်ယောက် ရေခွက် စသဖြင့်ပေါ့။ လွယ်လွယ်ပြောရရင်တော့ ထည့်စရာပစ္စည်း။ ရွှေနဲ့ လုပ်ထားတော့ ရွှေခွက်၊ ကြေးနဲ့လုပ်ထားတော့ ကြေးခွက်၊ ကြွေနဲ့ လုပ်ထားတော့ ကြွေခွက်၊ အုန်းမှုတ်နဲ့ လုပ်တော့ အုန်းမှုတ်ခွက်၊ ရေထည့်သုံးတော့ ရေခွက်၊ အစာထည့်တော့ စားခွက်၊ စသည် စသည်။ ထည့်စရာကို ဘာကြောင့် ခွက်လို့ ခေါ်သလဲ ကောက်ချက်မချခင် ခွက်ရဲ့ မူလအဓိပ္ပါယ်ကို ကြည့်ကြည့်ရအောင်။ မြန်မာအဘိဓာန် စာမျက်နှာ (၇၁) မှာ ခွက် – နဝိ၊ မျက်နှာပြင် ချိုင့်ဝှမ်းသော။ န – ၁၊ ချိုင့်ဝှမ်းသောနေရာ။ ဒါကို ကြည့်ခြင်းအားဖြင့် ခွက် ဆိုတဲ့ စကားလုံးရဲ့ အဓိပ္ပါယ်မှာ ချိုင့်တယ် ဆိုတဲ့ အနက် ပါနေတယ်။ ဒါကြောင့် ချိုင့်ဝှမ်းနေသော ထည့်စရာကိုလည်း ခွက် လို့ ခေါ်ရသတဲ့။

ခွက်ပုန်းချသည်၊ ခွက်ပုန်းသောက်သည် ဆိုတဲ့ ဝေါဟာရက အများမသိအောင် ခိုးလုပ်တဲ့ သဘော။ အရက်သမား ဝေါဟာရက ဆင်းသက်လာတာပေါ့။ ကိုယ်အရက်သောက်တာ သူများ မသိစေချင်တော့ ရေနွေးခရားအိုးထဲ ရေနွေးကြမ်း မထည့်ဘဲ အရက်ထည့်ထားတယ်။ အများရှေ့မှာတော့ ရေနွေးအိုး ငှဲ့ပြီး အိန္ဒြေရရ သောက်နေတာပေါ့။ အများက ရေနွေးကြမ်းလို့ ထင်တယ်။ တကယ်သောက်နေတာက အရက်။ အဲဒီလို လုပ်ရပ်ကို ခွက်ပုန်းချတယ်၊ ခွက်ပုန်းသောက်တယ် လို့ ခေါ်တယ်။ နောက်ပိုင်းတော့ သူများမသိအောင် ခိုးလုပ်ရင်ပဲ ခွက်ပုန်းချတယ်၊ ခွက်ပုန်းသမား၊ အဲ့သလို သုံးလာကြတော့တယ်။

ခွက်စောင်းခုတ်တယ် ဆိုတာကျတော့ ဘာခွက်လဲ စဉ်းစားကြည့်မိတယ်။ အတူတူနဲ့ အနူနူ၊ ဘဝတူချင်းကို ပြဿနာလာရှာတယ် ဆိုတဲ့ အနက်မျိုး။ ဒါက သူတောင်းစား ဝေါဟာရ။ သူတောင်းစားအချင်းချင်း လုရာကနေ ပြဿနာတက်တော့ တစ်ယောက်နဲ့တစ်ယောက် ပြန်ချစရာ လက်နက်က ကိုယ်တောင်းစားနေရတဲ့ ခွက်ပဲ ရှိတာကိုး။ ဒီတော့ သူတို့ချင်း သူတို့ ရန်ဖြစ်ရင် ခွက်စောင်းနဲ့ ခုတ်ကြတယ်၊ ခေါက်ကြတယ်။ ဒါကြောင့် ခွက်စောင်းခုတ်တယ် ဆိုတာက သူတောင်းစားအချင်းချင်း ရန်ဖြစ်တာကို ခေါ်တာပါ။ နောက်ပိုင်းတော့ အကျင့်မကောင်းတဲ့ သူအချင်းချင်း ရန်ဖြစ်ရင် ပြဿနာတက်ရင် ခွက်စောင်းခုတ်တယ်လို့ သုံးလာကြတော့တယ်။ အဆင့်မရှိတဲ့သူ နိမ့်ကျတဲ့သူ သီလမရှိတဲ့သူ အချင်းချင်း ရန်ဖြစ်မှ သုံးနှုန်းတာပါ။ ဒီထက် ရင့်ရင့်သီးသီး ပြောချင်ရင်တော့ စားမာန်ခုတ်တယ်၊ စားခွက်လုတယ် စသဖြင့် ခွေးနဲ့ နှိုင်းပြောကြတယ်။ နောက်နောက်ပိုင်းတော့ သူတောင်းစားလို့ ဆဲချင်ရင် ခွက်ခုတ် လို့ ဆဲလာကြတယ်။ ဆံပင်တွေ ဖိုသီဖတ်သီ ကိုးယိုးကားယားနဲ့ ဆိုရင် ခွက်ခုတ်ကေလို့ သုံးကြတယ်။ သူတောင်းစားကေ ပေါ့။

ခွက်နေတဲ့အရာ ချိုင့်နေတဲ့အရာ မဟုတ်ပေမယ့် ခွက်နဲ့ သဏ္ဌာန်တူလို့ ခွက်နဲ့ ယှဉ်တွဲ သုံးတာလည်း ရှိသေးတယ်။ ဥပမာ ကြာခွက်။ ချိုင့်နေတာတော့ မဟုတ်ဘူး။ ကြာပွင့်ကနေ အသီးသီးလာတော့ ကြာသီးလို့ မခေါ်ဘဲ ခွက်နဲ့ တူတာကြောင့် ကြာခွက်လို့ သုံးတယ်။ နောက်တစ်ခုက အုတ်ခွက်ဘုရား။ ခွက်နဲ့ တူသလားဆိုတော့ မတူဘူး။ ထည့်လို့ရလောက်အောင် အလွန်ပဲ ချိုင့်နေသလား ဆိုတော့လည်း အဲ့သလောက်လည်း မချိုင့်ဘူး။ ဒါပေမယ့် ရွှံ့ကို ချိုင့်ခွက်အောင် လုပ်ပြီး ဘုရားပုံ ဖော်ထားလို့ အုတ်ခွက်ဘုရားလို့ သုံးနှုန်းပြန်တယ်။

ခွက်နဲ့စတဲ့ ကြိယာဝိသေသနတချို့ရဲ့ မူလအရင်းအမြစ်ကို အခုထိ နားလည်လို့ မရဘူး။ ဥပမာ ခွက်ခွက်လန်။ အများဆုံး သုံးတာကတော့ ခွက်ခွက်လန်ရှုံးတယ် လို့ သုံးကြတယ်။ ခွက်ခွက်လန်နိုင်တယ် ဆိုတဲ့ အသုံးတော့ မတွေ့ဖူးဘူး။ ခွက်ခွက်လန်မှားတယ်ပဲ ရှိတယ်၊ ခွက်ခွက်လန်မှန်တယ်လို့ မရှိဘူး။ ခွက်ခွက်လန် ဆိုတာ အလွန်အကွျံ နဲ့ အနက်အတူတူပဲ။ ဒါပေမယ့် ခွက်ခွက်လန်ကို မကောင်းတဲ့ဘက်မှာပဲ သုံးတာ တွေ့ရတယ်။ ခွက်ခွက်လန် ဆိုတဲ့ ဝေါဟာရမှာ ပါတဲ့ ခွက်ရဲ့ ဆိုလိုရင်းက ဘာဖြစ်မလဲ။ ကျနော် မသိတာ အမှန်ပဲ။ နောက်ထပ် မသိတဲ့ တစ်လုံးက ခွက်ထိုးခွက်လန်။ သူလည်းပဲ အဓိပ္ပါယ်က ခွက်ခွက်လန်နဲ့ မကွာလှဘူး။ အလွန်အမင်း၊ အလွန်အကွျံလို့ အနက်ရတယ်။ ဒါပေမယ့် ခွက်ထိုးခွက်လန် ရှုံးတယ်လို့ အသုံးမရှိဘူး။ ခွက်ထိုးခွက်လန် ရယ်တယ် လို့ပဲ သုံးကြတယ်။ ခွက်ထိုး နဲ့ ခွက်လန်၊ နှစ်လုံး ခွဲကြည့်ရင် ခွက်ဆိုတာ ရေခွက်လို ဟာမျိုးကို ဆိုမလား။ တစ်လုံးက ထိုးတယ်၊ ထိုးလိုက်တော့ လန်တယ်။ အားရပါးရ ရယ်တယ်ဆိုတဲ့ သဘောပဲ။ ခန္ဓာကိုယ်ကို ယိုင်ထိုးပြီး လဲကျမတက် ရယ်ရင် ခွက်ထိုးခွက်လန်ရယ်တယ် လို့ သုံးကြတယ်။ အဲ့ဒီမှာ ပါတဲ့ ခွက် ဆိုတာ ထည့်စရာကို ဆိုလိုသလား။ စဉ်းစားစရာပါပဲ။

ဒီနှစ်ပေါင်း ငါးဆယ်ကျော်လောက် အတွင်းမှာမှ ခေတ်စားလာတဲ့ ဝေါဟာရတစ်ခုက ခွက်ထိုးခွက်လန်တရား တဲ့။ ဘာဖြစ်မယ် ထင်လဲ။ ဘယ်သူ့ကိုမှ စော်ကားလိုစိတ်နဲ့ ရေးတာ မဟုတ်ပါဘူး။ သမိုင်းမှတ်တမ်းတစ်ခုအနေနဲ့ လူတွေ သုံးတဲ့ ဝေါဟာရကို စာရေးမှတ်သားတဲ့ သဘောပါ။ မြန်မာနိုင်ငံရဲ့ ဝိပဿနာ သမိုင်းမှာ အင်မတန်နှိုင်းယှဉ်ဖို့ခက်အောင် ကျော်ကြားခဲ့တဲ့ ဆရာတော်ကြီးတစ်ပါး။ အခုလက်ရှိအထိပဲ သူ့ရဲ့ နည်းနာနိဿယနဲ့ တစ်နိုင်ငံလုံးမက၊ တစ်ကမ္ဘာလုံးကို ဖြန့်ဖြူးနေတဲ့ ဝိပဿနာဆရာတော်ကြီးပါ။ အဲ့ဒီ ဆရာတော်ကြီးရဲ့ တရားကို မလိုသူတချို့က ခွက်ထိုးခွက်လန်တရား လို့ ကွယ်ရာမှာ ကင်ပွန်းတပ်ကြသတဲ့။ မြင်လောက်ပြီလားမသိ။ ဆရာတော်ကြီးရဲ့ တပည့်သားမြေးတွေက တရားဟောတဲ့အခါမှ ခွက်တွေကို အသုံးပြုလေ့ရှိကြတယ်။ တရားဟောပလ္လင်ရဲ့ ရှေ့မှာ ခွက်တွေ မှောက်ထားတယ်။ ခွက်တွေကို တစ်လုံးချင်းစီ လက်ညိုးထိုး (သို့) တုတ်နဲ့ ထိုး ပြပြီး ဒါကို ရုပ်လို့မှတ်၊ ဒါကို သညာလို့ မှတ်၊ စသဖြင့်ပေါ့။ နောက်ပြီး ခွက်ကလေး လှန်လှန်ပြပြီး ဒါက ဘာတဲ့ ဒါက ဘာတဲ့၊ စသဖြင့် ပြောတော့ မလိုသူတချို့က ဆရာတော်ကြီးရဲ့ တရားကို ခွက်ထိုးခွက်လန်တရားတဲ့။ မှတ်ကရော။ ဟုတ်တယ်ဗျ။ မိုးကုတ်တရားပါတဲ့။

ချိုင့်နေတဲ့အရာတွေကို ခွက်လို့ အသုံးပြုတာထက် မခွက်ဘဲ မချိုင့်ဘဲနဲ့ ခွက်နဲ့ တွဲသုံးတဲ့ ဝေါဟာရကလည်း ရှိသေးရဲ့။ မျက်ခွက် တဲ့။ ဟုတ်တယ်၊ မျက်နှာကို ခပ်ရင့်ရင့် ပြောတော့ မျက်ခွက်လို့ ပြောတယ်။ မျက်ခွက်ကိုက ရှစ်ခေါက်ချိုးနဲ့ …. စသဖြင့်ပေါ့။ ရင့်ရင့်သီးသီး ပြောတာ။ အဲ့ဒီမှာ ထူးဆန်းတာက မချိုင့်တဲ့အပြင် ခုံးတောင် နေသေး။ ဘာလို့လား ခွက်နဲ့ တွဲသုံးကြသလဲ နားမလည်ဘူး။ ရှိစေတော့။ နောက်ပိုင်းနောက်ပိုင်း လူတွေက စကားပြောတာ ရင့်သတဲ့ ရင့်လာတော့ မျက် ဆိုတဲ့ စာလုံးတောင် မပါတော့ဘူး။ အခွက်ကိုက အချိုးမပြေဘူး ဆိုတဲ့ အသုံးမျိုးတွေ။ မျက်ခွက်ကနေ “မျက်” ပြုတ်ပြီး ခွက်ပဲ ကျန်တယ်။ အခွက်လာမပြောင်နဲ့နော် ဆိုတဲ့ စကားရပ်မှာလည်း အခွက် ဆိုတာ မျက်နှာကို ကိုယ်စားပြုလာတယ်။ နောက်တော့ ပိုပြီး ရင့်ရင့်သီးသီးနဲ့ စောက် ပါ ထည့်သုံးလာတယ်။ စောက်ခွက် တဲ့။ ကျောက်ပေါက်ရာ မျက်နှာနဲ့ သူကို ကျောက်ပေါက်ခွက် စဖြင့် သုံးလာတယ်။ ခေတ်တွေ ပြောင်းလာတာနဲ့ အမျှ ခွက် ဆိုတာ ထည့်စရာတင် မကတော့ဘဲ မျက်နှာ ကိုပါ ကိုယ်စားပြုလာတယ်။

လူငယ်တွေ သုံးနေကြတာ ရှိသေးတယ်။ ငါ့လာပြီး ခွက်မကျနဲ့ ဆိုတာလို။ ဒီမှာ ခွက်က ဘယ်က ဆင်းသက်လာမှန်း မသိပေမယ့် ခွက်မကျနဲ့ ဆိုတာက အချောင်မနှိုက်နဲ့။ ဖျံမကျနဲ့ ဆိုတဲ့ သဘောလို့ ယူဆတယ်။ နောက်ဆုံးအနေနဲ့ ဆွေးနွေးကြည့်ချင်တာက ဖဲခွက်စား (ပဲခွက်စား ?) ဆိုတဲ့ ဝေါဟာရပါ။ ရှေးခေတ်က အနုပညာသည်တွေကို ဖဲခွက်စား (ပဲခွက်စား ?) ဟု ခေါ်ကြတယ်။ ဟိုးရှေးရှေးက ပဒေသရာဇ်စနစ် လက်ထက်က အနုပညာသည် (အထူးသဖြင့် သဘင်ပညာသည်) တွေကို နှိမ်ခဲ့ကြတယ်။ တချို့ခေတ်တွေမှာ သူတောင်းစားသာသာ ဆက်ဆံကြတာလည်း ရှိတယ်။ အနုပညာကြေးကို သူတောင်းစားပေး ပေးခဲ့ကြတော့ ပဲစေ့ (ပိုက်ဆံ) တွေပဲ ပြည့်နေတဲ့ ခွက်နဲ့ လုပ်စား (နေထိုင်စားသောက်) ကြရလို့ ပဲခွက်စားလို့ ခေါ်ခဲ့ကြတာ ဖြစ်မယ်။ နာမည်ကျော် ရုပ်ရှင်ဇာတ်ကားကြီး ဖြစ်တဲ့ အတွေ့ ဆိုတဲ့ ဇာတ်ကားမှာ သဘင်သည်တွေကို လူတွေက အထင်သေးကြောင်း လှစ်ပြထားတယ်။ ဖဲခွက်စား ဆိုတဲ့ ဝေါဟာရထက် ပဲခွက်စား ဆိုတာကို ပိုသဘောကျမိတယ်။ ဒါပေမယ့် အခုချိန်ထိ ဘယ်စာလုံး မှန်သလဲ၊ အရင်းအမြစ်ကဘာလဲ၊ အထောက်အထား ရှာမတွေ့ပါဘူး။ ကျနော် ဖတ်မှတ်ရသလောက် မတွေ့သေးတာပါ။ ထူးအိမ်သင်ရဲ့ သီချင်းတစ်ပုဒ်ထဲမှာလည်း ပါပါတယ်။ ပဲခွက်စား အကြောင်း။

နိဂုံးချုပ် ပြောရရင် မြန်မာစာမှာ ခွက် ဆိုတာ ချိုင်းဝှမ်းသော ထည့်စရာ၊ မျက်နှာ (ဘန်း) ဆိုတဲ့ အဓိပ္ပါယ်တွေ အပြင် ကျနော် မပြောဘဲ ချန်ထားခဲ့တာက အလေးချိန်နဲ့ ပမာဏကို ပြတဲ့ အနက်လည်း ရှိပါသေးတယ်။ အလေးချိန်ကို ပြရင် တစ်ခွက် ဆိုတာ တစ်ပိဿာ နဲ့ ညီမျှပါတယ်။ ပမာဏနဲ့ ပြမယ်ဆိုရင်တော့ တစ်ခွက် ဆိုတာ ပြည်ဝက်၊ နို့ဆီဗူး (၄) လုံးနဲ့ ညီမျှပါတယ်။ နှစ်ခွက်ကို တစ်ပြည်ပေါ့။ ချိန်ဝန် (အလေးချိန်) နဲ့ ချင့်ဝန် (ပမာဏ) လို့ သုံးပါတယ်။ ခေတ်တွေ ပြောင်းလာတာနဲ့ အမျှ စကားလုံးတွေရဲ့ အနက်အဓိပ္ပါယ်နဲ့ သက်ရောက်မှု နယ်ပယ်ကလည်း ကျယ်ပြန့်လာတော့တာပါပဲ။ အထက်မှာ တင်ပြခဲ့သလို မျက်ခွက် ဆိုတဲ့ ဝေါဟာရမှာ မျက် ဆိုတာ ပျောက်ပြီး ခွက် တစ်လုံးတည်းနဲ့ မျက်နှာကို ကိုယ်စားပြုလာတာမျိုးပေါ့။ စာလုံးအရင်းအမြစ် အဘိဓာန်အတွက် ကုန်ကြမ်းရလိုရငြား ရေးသား ဖော်ပြလိုက်ပါတယ်။

မြန်မာတို့၏ အချိန်ဝေါဟာရများ

ယနေ့ခေတ်လို နာရီတွေ တွင်တွင်ကြီး မသုံးခင်ကတည်းက မြန်မာလူမျိုးတွေမှာ အချိန်နဲ့ ပတ်သက်ပြီး ဝေါဟာရတွေ ရှိနေခဲ့ပြီးသားပါ။ စက်နာရီတွေ သုံးလာတဲ့ ဒီဘက်ခေတ် ရောက်တဲ့အထိကိုပဲ ဝေါဟာရတချို့ဟာ ဆက်လက် ရှင်သန်နေဆဲပဲ။ ဥပမာ – အရုဏ်တက်ချိန်၊ မွန်းတည့်ချိန်၊ မွန်းလွဲချိန်၊ ညနေစောင်း၊ ညချမ်း၊ သန်းခေါင်။ ဒီဝေါဟာရတွေကို ဒေသအသီးသီးမှာ သုံးစွဲနေကြတုန်းပါ။ ဒါပေမယ့် ဝေါဟာရတွေကို သုံးသာ သုံးနေကြတယ်။ အဓိပ္ပါယ်သက်မှတ်ချက်ကို အတိအကျ သိလားဆိုတော့ မသိတဲ့သူက အများသား။ ဥပမာဗျာ၊ မွန်းတည့်ဆိုတာ နေ့ ၁၂ နာရီလို့ လူသိများပေမယ့် ညနေစောင်း လို့ ပြောရင် ဇဝေဇဝါ ဖြစ်ကြရတယ်။ ညနေ ၄ နာရီလား၊ ၅ နာရီလား မသိသူက ခက်များများ။ ဒါကြောင့် အများသူငါ ဗဟုသုတရအောင်၊ မှတ်တမ်းအနေနဲ့ ထိန်းသိမ်းပြီးသား ဖြစ်အောင် စက်နာရီအချိန်နဲ့ မြန်မာဝေါဟာရ တွဲပြီး တင်ပြပေးလိုက်ပါတယ်။
သတိထားရမှာ တစ်ခုက အရုဏ်တက်ချိန်ဟာ နေ့စဉ်နဲ့အမျှ အပြောင်းအလွဲ ရှိပါတယ်။ အခု တင်ပြမယ့် ဥပမာမှာ အရုဏ်တက်ချိန် နံနက် ၅ နာရီ ကို မူတည်ပြီး တွက်ချက်သွားမှာပါ။ အရုဏ်တက်ချိန်ဟာ အကြမ်းဖျင်းအားဖြင့် ၃ ရက်ကို တစ်မိနစ် အတိုးအလျော့ ရှိပါတယ်။ ဒါကြောင့် အရုဏ်အချိန်ပေါ်မူတည်ပြီး တခြားအချိန်တွေလည်း အပြောင်းအလဲ ရှိပါတယ်။ ဒီအခေါ်အဝေါ်တွေဟာ စက်နာရီ မပေါ်ခင် နေနာရီကို သုံးကတည်းက ရှိနေခဲ့တဲ့ ဝေါဟာရတွေ ဆိုတာ မမေ့ပါနဲ့။ ဒါကြောင့် စက်နာရီနဲ့ ယှဉ်တွဲဖော်ပြတဲ့အခါမှာ အတိအကျ ရဖို့ကတော့ မလွယ်ဘူး။ အနီးစပ်ဆုံး အကြမ်းဖျင်း မှတ်သားထားရုံသက်သက်သာ တင်ပြလိုက်ပါတယ်။
 နံနက် ၀၄:၃၀ – ရောင်နီပေါ်ချိန်
နံနက် ၀၅:၂၀ – ဝေလီဝေလင်း၊ ကျီးမနိုးတနိုး

နံနက် ၀၅:၂၄ – နေထွက်ချိန်
နံနက် ၀၅:၃၀ – လင်းအားကြီး
နံနက် ၀၅:၄၀ – နေထွက်တပြူ
နံနက် ၀၆:၀၀ – မိုးစင်စင်လင်း
နံနက် ၀၉:၀၀ – နေထန်းတစ်ဖျား
နံနက် ၀၉:၃၀ – ဆွမ်းခံပြန်
နံနက် ၁၀:၃၀ – ဆွမ်းစားချိန်
နံနက် ၁၁:၀၀ – နေမွန်းလပ်
နေ့ ၁၂:၀၀ – နေမွန်းတည့်
နေ့ ၀၁:၀၀ – နေမွန်းတိမ်း
နေ့ ဝ၁:၃၀ – နေမွန်းလွဲ
ညနေ ၀၃:၃၀ – ညနေစောင်း
ညနေ ၀၄:၃၀ – ညနေအေး
ညနေ ၀၅:၀၀ – နေဝင်ဆည်းဆာ
ညနေ ၀၅:၂၀ – နေဝင်ဖြိုးဖျ
ညနေ ၀၅:၃၀ – နေဝင်ရီတရော
ညနေ ၀၅:၄၀ – နွားရိုင်းသွင်းချိန်
ညနေ ၀၅:၅၀ – ညီအကို မသိတသိ
ညနေ ၀၆:၀၀ – နေဝင်မိုးချုပ်
ညနေ ၀၆:၃၀ – ညချမ်း
ည ၀၇:၃၀ – သူငယ်အိပ်စက်
ည ၀၉:၀၀ – သက်ကြီးခေါင်းချ
ည ၁၀:၃၀ – ညဉ့်ဦးတွန်ချိန်
ည ၁၁:၀၀ – လုလင်ပြန်
ည ၁၂:၀၀ – သန်းခေါင်ယံ၊ သန်းခေါင်ကြက်တွန်
ည ၁၂:၃၀ – ကြယ်မြီးတောင်
ည ၀၃:၀၀ – ကြက်ဦးတွန်
နံနက် ၀၄:၀၀ – လင်းကြက်ဆော်ချိန်
နံနက် ၀၅:၀၀ – အရုဏ်တက်

မြန်မာ့ရာဇဝင်မှ သာသနာဖျက် မင်းများ (၁)

မြန်မာနိုင်ငံတော်ရယ်လို့ ဖြစ်လာတဲ့ ပုဂံခေတ်ကနေ စပြီး ဗုဒ္ဓဘာသာ နိုင်ငံပါလို့ လက်မ ထောင်ခဲ့ကြတယ်။ ခေတ်အဆက်ဆက် မင်းအဆက်ဆက် ဗုဒ္ဓဘာသာမင်းတွေ ဖြစ်ကြပြီး ဗုဒ္ဓဘာသာကို အထူး ဦးစားပေး ကိုးကွယ်လာခဲ့ကြတာ မြန်မာတွေ အားလုံး အသိပါပဲ။ ဗုဒ္ဓဘာသာ ဆိုတာထက် အထူးသဖြင့် ထေရဝါဒ ဗုဒ္ဓဘာသာပေါ့။ ပုဂံခေတ်ကမှ မဟုတ်ပါဘူး ပုဂံခေတ်ထက် စောတဲ့ ပျူခေတ် ရာမညခေတ်၊ (မွန်မင်းဆက်)၊ ရခိုင်မင်းဆက်၊ စော်ဘွားအဆက်ဆက် တွေမှာလည်း ဗုဒ္ဓဘာသာကိုပဲ အများဆုံး ကိုးကွယ်ခဲ့ကြတာပါပဲ။ ဒါပေမယ့် မဟာယနနဲ့ ဗြဟ္မဏဝါဒတွေလည်း ပြန့်နှံ့နေတာပါ။ အရည်းကြီးဝါဒ နဲ့ နတ်ကိုးကွယ်မှုတွေလည်း ရှိတော့ ရှိကြတယ်။ ဒါပေမယ့် တိုင်းပြည်အုပ်ချုပ်တဲ့ မင်းတွေ ကိုယ်နှိုက်က ဗုဒ္ဓဘာသာပါလို့ ခံယူကြတော့ ဗုဒ္ဓဘာသာက ခေတ်အဆက်ဆက် ပိုပြီး ထွန်းကားအောင်မြင် လာခဲ့တယ်။ ဒါပေမယ့် ဘယ်သို့သော လမ်းခရီးမှ အစဉ် မဖြောင့်ဖြူးပါဘူး။ မြန်မာရာဇဝင်ကို ပြန်ကြည့်ရင်လည်း ဗုဒ္ဓဘာသာနိုင်ငံ ဖြစ်ခဲ့ပေမယ့်၊ ပြည်သူ အများစု ဗုဒ္ဓဘာသာဝင်တွေ ဖြစ်ကြပေမယ့် တချို့သော မင်းဆိုးမင်းညစ်တွေရဲ့ ကိုယ့်အာဏာတည်မြဲရေးအတွက် သာသနာကို ဖျက်ဆီးခဲ့တဲ့ အထောက်အထားတွေလည်း ရှိခဲ့ပြန်တယ်။ မြန်မာ့ရာဇဝင်မှာ သာသနာ ဖျက်ခဲ့တဲ့ အဆိုးဝါးဆုံး မင်း သုံးပါး ရှိတယ်။ အဲဒီထဲက တစ်ယောက်ကိုတော့ အများစု သိကြပါတယ်။ သန်လျင်မှာ မင်းအဖြစ်နဲ့ ကြီးစိုးခဲ့တဲ့ ပေါ်တူဂီသား ဒီဘရစ်တို ခေါ် ငစင်ကာ။
ငစင်ကာက မြန်မာလူမျိုးမှ မဟုတ်ဘဲ။ ဘာလို့ ဒီစာရင်းထဲ ထည့်သလဲလို့ မေးစရာ ရှိတယ်။ ငစင်ကာက မြန်မာလူမျိုးမဟုတ်ပေမယ့် မြန်မာ့မြေပေါ်မှာ (၆) နှစ်ကျော် အုပ်ချုပ်ခဲ့တယ်။ နောက်ပြီး သူအုပ်ချုပ်ခဲ့တဲ့ နယ်မြေက အခုခေတ်ခေါ် ရန်ကုန်တိုင်း၊ ပဲခူးတိုင်းနဲ့ ဧရာဝတီတိုင်း ဒေသအတော်များများပဲ။ ရခိုင်ဘုရင်ကလည်း အသိအမှတ်ပြုရတယ်။ တောင်ငူဘုရင်နဲ့ မုတ္တမဘုရင်ခံကလည်း သူ့ကို ဘုရင်အဖြစ်နဲ့ အသိအမှတ် ပြုခဲ့ရတယ်။ ဒီတော့ မြန်မာ့ရာဇာဝင်မှာ မြန်မာမဟုတ်တဲ့ တစ်ဦးတည်းသော လူမျိုးခြားဘုရင်ပေါ့။ သူက ခရစ်ယာန်ဘာသာ ရှေးခေတ်အခေါ် ဘရင်ဂျီဘာသာ ကိုးကွယ်လို့ ဗုဒ္ဓဘာသာကို အားမပေးတာက သိပ်ရင်နာစရာ မကောင်းပါဘူး။ မြန်မာ့သမိုင်းမှာ ဗုဒ္ဓဘာသာ ဖြစ်လျက်နဲ့ ရဟန်းကိုဖျက် ဘုန်းကြီးကိုသတ်၊ ပိဋကတ်မီးရှို့ပြီး ဘုရားစေတီတွေ ဖြိုဖျက်ခဲ့တဲ့ မင်း (၂) ပါး ရှိသေးတယ်။ တစ်ပါးက ပုဂံခေတ်က၊ နောက်တစ်ပါးက အင်းဝခေတ်နှောင်း။ ပုဂံခေတ်ဘုရင်က မြန်မာစစ်စစ်။ အင်းဝခေတ် ဘုရင်ကတော့ ရှမ်းစော်ဘွားမျိုး။ အဲဒီ သာသနာဖျက်ခဲ့တဲ့ မင်းညစ် (၃) ပါး အကြောင်းကို မှတ်တမ်းရှိသလောက် တစ်ပါးချင်းစီ တင်ပြပေးသွားပါ့မယ်။
ခေတ်ကာလအရ ခွဲလိုက်ရင် ပထမဆုံး ပေါ်ပေါက်ခဲ့တဲ့ သာသနာဖျက်မင်းကတော့ ပုဂံခေတ်က ကုလားကျမင်းပါ။ နာမည်ရင်းက နရသူရ။ ပုဂံ အလောင်းစည်သူမင်းရဲ့ သားတော် တစ်ပါးပဲ။ ကုလားကျမင်းဟာ ဘယ်လို ဘယ်ပုံနဲ့ သာသနာဖျက်မင်း ဖြစ်ခဲ့ရသလဲ ဆိုတာကို သူ နန်းတက်ပုံကနေ စပြီး ရှင်းပြမှ ဇာတ်ရည်လည်မယ်။ ဒါကြောင့် နန်းတက်လာပုံလေး အရင် ရှင်းပြပါရစေ။ သမိုင်းကြောင်း နောက်ခံလေးပေါ့။ အနော်ရထာမင်းဟာ ထေရဝါဒ သာသနာကို ပုဂံမှာ ပြန့်နှံ့အောင် ကြိုးစားခဲ့ပုံလေးကို အများစု သိကြပြီး ဖြစ်မှာပါ။ ထေရဝါဒ သာသနာပြန့်ပွားဖို့ ကြိုးစားတဲ့အခါမှာ မပါမဖြစ်တာက ရဟန္တာ ရှင်အရဟံပါ။ ရှင်အရဟံကို အနော်ရထာမင်းက အစ သာသနာပိုင်အဖြစ်နဲ့ အပ်နှင်းပြီး ကိုးကွယ်လာတာ အလောင်းစည်သူမင်း လက်ထက်အထိပါပဲ။ အလောင်းစည်သူမင်း လက်ထက်အရောက် ရှင်အရဟံ သက်တော် (၈၁) နှစ်မှာ ပရိနိဗ္ဗာန် စံတော်မူတယ်။ ဒီတော့ သာသနာပိုင်အဖြစ်နဲ့ ပံ့သကူမဟာထေရ်ကို ခန့်အပ်တော်မူတယ်။ ပံ့သကူမဟာထေရ်ကို ရာဇဝင်ကျမ်း၊ သာသနာဝင်ကျမ်းအချို့မှာ နာမည်အမျိုးမျိုး ခေါ်တာ တွေ့ရတယ်။ ငစွယ်ရှင်မဟာထေရ်၊ စိမ့်ညက်မင်းသားတော် မဟာထေရ် စသဖြင့် ခေါ်ဝေါ်ကြတယ်။ အလောင်းစည်သူ နတ်ရွာစံပြီး ကုလားကျမင်း နန်းတက်လာတော့ လက်ရှိသာသနာပိုင်ဖြစ်တဲ့ ပံသကူမဟာထေရ်နဲ့ အဆင်မပြေ ဖြစ်လာတယ်။ အဆင်မပြေ ဖြစ်ရတဲ့ အကြောင်းအရင်းက ဒီလိုပါ။
အလောင်းစည်သူမင်းမှာ သားတော်ကြီးတစ်ပါး ရှိတယ်။ မင်းရှင်စောတဲ့။ အလောင်းစည်သူမင်း နန်းစံစဉ်အတွင်းမှာ မင်းရှင်စောဟာ အခုခေတ် မန္တလေးနယ်ဘက်ကို ကြွလာပြီး ဒေသတိုးတက် ဖွံ့ဖြိုးရေးတွေ လုပ်နေတယ်။ မန္တလေး အောင်ပင်လယ်ကန်ဟာ သူ တူးခဲ့တဲ့ ကန်ပေါ့။ အဲဒီခေတ်တုန်းကတော့ မန္တလေးဆိုတာ ဘယ်ရှိဦးမလဲ။ အောင်ပင်လယ်ကန်အပြင် နန္ဒာကန်၊ ကုလားမတောင်ဆည်၊ ကြူဝန်း နဲ့ ကျွန်းလှဆည်တွေဟာလည်း မင်းရှင်စောရဲ့ အားထုတ်မှုတွေပါပဲ။ အဲဒီဒေသမှာ ဖွံ့ဖြိုးရေးတွေ လုပ်နေတုန်း ဖခမည်းတော်ဖြစ်တဲ့ အလောင်းစည်သူ နတ်ရွာစံတယ်။ ဒီသတင်းလည်း ကြားရော မင်းရှင်စောဟာ ထီးနန်းသိမ်းရအောင် ကျည်းကြောင်း ရေကြောင်းနဲ့ ပုဂံကို အပြင်း ချီလာတယ်။ ဒါကို ဘယ်သူက သတင်းကြားလဲဆိုတော့ ညီတော်နရသူရ။ သူက အရည်အချင်း မရှိတော့ နောင်တော်ကို ခံတိုက်ဖို့က မလွယ်ဘူး။ နောက်ပြီး ပြည်သူတွေကလည်း နောင်တော်ကြီးကို ပိုပြီး ကြည်ညိုလေးစားကြတယ်။ ဒီတော့ နန်းရဖို့အတွက် ကုလားကျမင်း ဆင်ကြံကြံတော့တယ်။
လက်ရှိ သာသနာပိုင် ဖြစ်တဲ့ ပံသကူမဟာထေရ်ဆီကို ချဉ်းကပ်ပြီး ဒီလို လျှောက်ထားတယ်။ “ဆရာတော်ဘုရား၊ နောင်တော်ကြီး မင်းရှင်စောဟာ ဖခမည်းတော် လွန်ပြီဆိုတာ သိလို့ ကျည်းကြောင်း ရေကြောင်းနဲ့ ပုဂံကို အပြင်း ချီလာပါတယ်ဘုရား။ တပည့်တော် နန်းလုမှာ စိုးလို့ ထင်ပါရဲ့ ဘုရား။ တိုင်းပြည်မှာ တစ်ရက်တစ်နေ့တောင် မင်းမရှိလို့ မတင့်တယ်တဲ့ အတွက်ကြောင့် နောင်တော်ကြီးကို မြင်းတစ်စီး ဓားတစ်လက်နဲ့ အလျင်ဦးအောင် ကြွလာပြီး နန်းတက်တော်မူမည့်အကြောင်း ခေါ်တော်မူပေးပါရန် လျှောက်ထားပါသည် ဘုရား။ စစ်တပ်နှင့်အတူဆိုလျှင် ကြန့်ကြာနေပါမည် ဘုရား။” ဒီတော့ ပံ့သကူမဟာထေရ်ကလည်း စဉ်းစားတယ်။ သူသွားပြီး အကြောင်းကြားရင် မင်းရှင်စောကလည်း ဂရုဂါရဝနဲ့ ဆရာတော်ရင်းမို့ လိုက်လာပေမှာပဲ။ ဒီရောက်မှ နရသူရက ကတိပျက်ရင် ခက်ချေရဲ့လို့ တွေးတယ်။ ဒီတော့ မင်းရှင်စော ပုဂံကို ပြန်ရောက်လာရင် နန်းတင်ရမယ်လို့ နရသူရကို သစ္စာဆိုခိုင်းတယ်။ နရသူရကလည်း နောင်တော်ကြီး ဓားကို ထမ်းပြီး နန်းတင်ပါ့မယ်လို့ သစ္စာဆိုလိုက်တယ်။ ဒီတော့မှ ပံ့သကူမဟာထေရ်ဟာ ရွှေလှော်ကားတစ်စင်းနဲ့ မင်းရှင်စောကို သွားကြိုတယ်။ 
ပုဂံရောက်တော့ နရသူရကလည်း သူ့ကတိအတိုင်း နောင်တော် မင်းရှင်စောကို သူကိုယ်တိုင် သန်လျက်ထမ်းပြီး နန်းတင်လိုက်တယ်။ ဒါပေမယ့် အဲဒီညမှာပဲ အစာထဲ အဆိပ်ခတ်ပြီး သတ်ပစ်လိုက်တာ မင်းရှင်စော နတ်ရွာစံရတယ်။ မကြာခင်မှာပဲ နရသူရ ထီးနန်းဆက်ခံတယ်။ မင်းရှင်စော နတ်ရွာစံတာ နရသူရ လက်ချက်ပဲဆိုတာ သိတော့ ပံ့သကူမဟာထေရ်ဟာ နရသူရဆီ ကြွပြီး ဒီလို ခက်ပြင်းပြင်း ဝေဖန်လိုက်တယ်။ “ဟယ် မင်းဆိုးမင်းညစ်၊ မင်းဟာ သံသရာမှာ ခံရဦးမယ့် မကောင်းမှုကိုမှ မကြောက်၊ ဒီစည်းစိမ်တွေ ရရင်ကော မင်းခန္ဓာကြီးက မအို မနာ မသေတော့ဘူးများ မှတ်နေလား။ လောကမှာ မင်းလောက် ပျက်တဲ့မင်း မရှိတော့ဘူး။” နရသူရကလည်း မျက်နှာပြောင်တယ်။ မဟာထေရ်ကို ဒီလို ပြန်လျှောက်တယ်။ “တပည့်တော်ရဲ့ ကတိအတိုင်း နောင်တော်ရဲ့ ဓားကို ထမ်းပြီး ကိုယ်တိုင် နန်းတင်ပေးခဲ့တာပဲလေ” တဲ့။ အဲဒီနောက် သာသနာပိုင်နဲ့ မင်း အစေးမကပ်တော့ဘူး။ ပံ့သကူမဟာထေရ်ဟာ မင်းရှင်စောသေတာ သူ့ ပယောဂမကင်းဘူးလို့ ခံစားရတာရော၊ ကတိမတည်တဲ့ မင်းဆိုးမင်းညစ်ဆီမှာ မနေချင်တာရောကြောင့် သီဟိုဠ် (ဒီခေတ် သီရိလင်္ကာနိုင်ငံ) ကို ကြွတော်မူတယ်။ မပြန်သော သွားခြင်းပဲ။ ဒီကိစ္စတွေဟာ သံဃာထုကြားမှာ တော်တော်လေး ရိုက်ခတ်နေမှာပဲ။ ဒီအထိက နရသူရ နန်းတက်ခါစ အချိန်ရဲ့ နောက်ခံ သမိုင်းကြောင်းပေါ့။
သာသနာပိုင်ဟာ သီဟိုဠ်ကို ကြွသွားတော့ မြို့ရွာတွေမှာ သံဃာထုဟာ မငြိမ်မသက် ဖြစ်လာတယ်။ သပိတ်မှောက်ကြ၊ ဆန္ဒပြကြပေါ့။ ပြည်သူလူထုကလည်း ရဟန်းတွေဘက်က ပါတော့ အင်အားက တော်တော် ကြီးတယ်။ ဒီတော့ နရသူရရဲ့ ထီးရေးနန်းရာအတွက်က အန္တရာယ်ကြီး တစ်ခု ဖြစ်လာတယ်။ အဲဒီခေတ်ကတည်းက ရဟန်းသံဃာရဲ့ အရေအတွက် ပမာဏက အတော်များတာကိုး။ နရသူရက စဉ်းစားတယ်။ “မတော်တစ်နေ့ ရဟန်းသံဃာတွေ ငါ့ကို ပုန်ကန်ရင် ဘယ်လိုလုပ်မလဲ” တဲ့။ သေချာတာက လူထုကလည်း ရဟန်းတွေဘက်က ပါကြမှာ။ ဒီတော့ နရသူရက လက်ဦးမှုရအောင် ကြံရတော့တယ်။ ဒီတော့ ဘုန်းကြီးတွေကို ရှင်းပစ်ဖို့ လွှတ်တော်မှာ အမတ်တွေနဲ့ တိုင်ပင်တော့တယ်။ ရဟန်းများရင် တိုင်းပြည်အတွက် အကျိုးယုတ်ပုံကို နည်းမျိုးစုံနဲ့ ပရိယာယ်ဆင်ပြီး ဘုန်းကြီးတွေကို လူထွက်ခိုင်းဖို့ အမိန့်ထုတ်ချင်နေတယ်။ တချို့ မှူးမတ်တွေကတော့ သာသနာကို မဖျက်သင့်ကြောင်း လျှောက်တာပေါ့။ အဲဒီလို လျှောက်တဲ့ မှူးမတ်တွေကို နရသူရက ဒီလို ဆင်ခြေပေးတယ်။ “ရဟန်းသံဃာက အင်အားတောင့်တယ်။ သူတို့ ပုန်ကန်ရင် ခုခံရ ခက်လိမ့်မယ်။ နောက်ပြီး ရဟန်းတွေဆိုတာ ငါတို့ သက်မှတ်တဲ့ ဓမ္မသတ်အတိုင်း မနေကြဘူး။ သူတို့ရဲ့ ဝိနည်းဆိုတာနဲ့ပဲ နေတယ်။ သူတို့ဖာသာ သူတို့ သီးခြားအုပ်ချုပ်ပြီး နေကြတာ။ ငါတို့ရဲ့ ဥပဒေအောက်မှာ မရှိဘူး။ ငါတို့ရဲ့ ဥပဒေကိုလည်း မနာခံဘူး။ ဒီထက် ရဟန်းသံဃာဆိုတာ နိုင်ငံတော်ရဲ့ ဘဏ္ဍာတွေကို ထိုင်စားနေတဲ့ သူတွေ။ သူတို့တွေ များရင် နိုင်ငံတော်အတွက် ဝန်ပိလိမ့်မယ်။” စသဖြင့် ပါးစပ်ထဲ တွေ့ကရာ လျှောက်ပြောပြီး ဘုန်းကြီးတွေကို ရှင်းပစ်ဖို့ပဲ အဓိကထား စည်းရုံးတော့တယ်။
သိဒ္ဓိကာ ဆိုတဲ့ မင်းတိုင်ပင် ပညာရှိအမတ်ကြီးက ဒီလို အကြံပေးသတဲ့။ “သာသနာကို တိုက်ရိုက် ဖျက်ရင် ရဟန်းတွေက မပုန်ကန်မီ ပြည်သူလူထုက စပြီး ပုန်ကန်ပါလိမ့်မယ် ဘုရား။ ဒါကြောင့် ပြည်သူလူထုလည်း စိတ်မဆိုးရလေအောင်၊ အရှင်မင်းကြီးရဲ့ အကြံတော်လည်း အောင်ရလေအောင် ရဟန်းများကို တစ်စတစ်စ လူထွက်အောင် ကြံမှ တော်ပါမည် ဘုရား။ ရဟန်းတွေ ဆိုတာလည်း အာသဝေါ ကုန်ခန်းသေးတာမှ မဟုတ်ကြသေးဘဲ ဘုရား။ ကိလေသာအညှီ ရှိနေသေးတာမို့ အာရုံခြောက်ပါးနဲ့ မြှားပြီး ဖျက်ဆီးရရင် ပျက်စီးမှာ အမှန်ဖြစ်ကြောင်းပါ ဘုရား။” လို့ သံတော်ဦးတင်တယ်။ ဒါဆို ဘယ်လို လုပ်ရမလဲလို့ အမတ်မင်းကို မေးတော့ “တိုင်းပြည်မှာ ရှိတဲ့ မိန်းမတွေကို အရင်လို လုံလုံခြုံခြုံ မဝတ်စေဘဲ အင်္ကျီကိုလည်း ရှေ့ခွဲ၊ ထမီကိုလည်း ရှေ့ခွဲ မလုံမခြုံ ဝတ်စေပြီး ကျောင်းဝင်းတွေထဲမှာ ပျော်ပွဲရွှင်ပွဲ မပြတ်အောင် ကျင်းပပေးပါ ဘုရား။ (မှတ်ချက် ။    ။ အင်္ကျီ ရင်ကွဲ၊ ထမီ ရှေ့ကွဲ ဝတ်ခြင်းသည် ပုဂံခေတ်ကတည်းက ရှိခဲ့ဖူးသည်) ဒါမျိုးသာ နေ့ညမပြတ် ပွဲလမ်းလုပ်ပေးရင် ရဟန်းတွေ လူထွက်ကုန်မှာပါ ဘုရား။ ဒီလိုသာ လူထွက်ကုန်ရင် ရဟန်းအရေအတွက် နည်းသွားမှာမို့ အရှင်မင်းကြီးအား ဘယ်ရဟန်းကမှ ရန်မဆောင်ဝံ့တော့ပါဘုရား” တဲ့။ အမတ်မင်းရဲ့ အကြံကောင်း ဉာဏ်ကောင်းအတိုင်း မင်းညစ်ပီပီ လုပ်လိုက်တာ ထွက်တော့ ထွက်ပါရဲ့။ သူထင်သလောက် အများကြီး လူမထွက်တော့ ဘယ်သူနဲ့မှ တိုင်ပင်မနေတော့ဘဲ သူ့သဘောနဲ့ အမိန့်တစ်ခု ထုတ်ပြန်ပါတော့တယ်။
လူထွက်မလား၊ အသေခံမလားပေါ့။ ရဟန်းတွေ တွေ့ရင် ဖမ်း၊ ဖမ်းပြီးရင် အတင်း အဓမ္မ လူထွက်ခိုင်းတော့တယ်။ ဘယ်လိုမှ ပြောမရရင် လည်ပင်းကို ဓားမိုးပြီး လူထွက်ခိုင်းတယ်။ တချို့ ရဟန်းများကလည်း အသေသာခံသွားတယ်။ လူမထွက်ကြဘူး။ တချို့ကြတော့ အဖမ်းမခံရအောင် ထွက်ပြေးကြရတာပေါ့။ တောထဲ တောင်ထဲကို ပြေးပုန်းတဲ့သူက ပြေးပုန်း။ တချို့ဆိုလည်း သီဟိုဠ်ဘက်ကို ပြေးကြရတယ်။ ဒီလို ဒီလိုနဲ့ ပုဂံမှာ ရဟန်းသံဃာ ပျောက်ခြင်းမလှ ပျောက်သွားရတယ်။ နရသူရဟာ သူရဲ့ ထိုင်ခုံကို ရဟန်းသံဃာထုက လာလှုပ်နေတယ်လို့ အထင်ရောက်တာနဲ့ ရဟန်းသံဃာကို ခေါင်းဖြတ်သတ်ရဲတဲ့ မြန်မာ့ရာဇဝင်က ပထမဆုံး မင်းတစ်ပါးပဲ ပြောရမယ်။ ဒါတောင် သူဟာ ဗုဒ္ဓဘာသာ မိဘ၊ ဗုဒ္ဓဘာသာ အသိုင်းအဝန်းမှာ ကြီးပြင်းလာတဲ့ ဗုဒ္ဓဘာသာတစ်ယောက်ပါပဲ။ ဗုဒ္ဓဘာသာ ဟုတ်မဟုတ် ဆိုတာထက် အာဏာရူးလာတော့လည်း ရန်သူမှန်သမျှ အကုန် ရှင်းတော့မှာကိုး။ ရဟန်းသံဃာတွေကိုတောင် ဒီလောက် ရက်ရက်စက်စက် လုပ်ရဲရင် သာမာန် ပြည်သူတွေဆို ဘယ်လောက် ခါးစည်းခံရမလဲ။ နရသူရဟာ ကိုယ့်အာဏာ တည်တံ့ရေးအတွက် ချိန်းခြောက်လာတဲ့သူ ဘယ်သူ့ကိုမဆို (ရဟန်းသံဃာတောင် မချန်) အပြတ် ရှင်းခဲ့ပေမယ့် ဒီလို အကုသိုလ်တွေကြောင့် သူရဲ့ နိဂုံးကလည်း မလှခဲ့ပါဘူး။ မြန်မာ့ရာဇဝင် မြန်မာ့သမိုင်းမှာ ကုလားကျမင်းရယ်လို့ စာတင်ခဲ့တဲ့ ဘဝနိဂုံးနဲ့ပါ။
ကျမ်းကိုး – မြန်မာမင်းအုပ်ချုပ်ပုံစာတမ်း၊ တတိယပိုင်း။

နောက်ကျသွားသော အပြုံး (၅)

<- အပိုင်း (၄) သို့

နေ့တိုင်းလိုလိုပါပဲ။ သူ ကလေးအတွက် ဆိုပြီး ပစ္စည်းတွေ တစ်မျိုးပြီးတစ်မျိုး ၀ယ်၀ယ်လာတယ်။ ကလေးအ၀တ်အစားတွေ၊ ကလေးအသုံးအဆောင်တွေ၊ ကစားစရာတွေနဲ့ ကလေးတွေ ကြိုက်မယ့် စာအုပ်တွေက အစပေါ့။ သူ့အခန်း ပြည့်မတက် နေ့တိုင်း အထုပ်ကြီး အထုပ်ငယ်နဲ့ ၀ယ်၀ယ်လာတတ်တယ်။ နှင်းကတော့ နည်းနည်းလေးမှကို ဂရုစိုက်မနေပါဘူး။ မသိချင်ယောင်ပဲ ဆောင်နေလိုက်တယ်။ သူရဲ့ မျော့ကွင်းထဲ အမိခံလို့ ဘယ်ဖြစ်မလဲ။ နှင်းက နည်းနည်းလေးမှ မျက်နှာသာ မပေးတော့ အချိန်ရှိတိုင်း အခန်းထဲမှာပဲ အောင်းနေတော့တယ်။ သူ့အခန်းထဲက ကီးဘုတ်နှိပ်တဲ့အသံ တစ်ဂျောက်ဂျောက် တစ်ဂျက်ဂျက် ကြားနေရတယ်။ အော် သူ ချက်တင်ထိုင်ပြီး အင်တာနက် စွဲနေပြီ ထင်တယ်လို့ တွေးမိရုံက အပ နှင်းအပူ တစ်ပြားသားမှ မပါတော့ဘူးလေ။ ဒီလိုနဲ့ နေ့တွေ ရက်တွေ လတွေ ကုန်လာလိုက်တာ။

ညတစ်ညမှာ နှင်း ရုတ်တရက် ဗိုက်နာလာလို့ ထအော်လိုက်မိတယ်။ အော်လိုက်တယ် ဆိုရင်ပဲ သူ အခန်းတံခါးကို ဒုန်းခနဲ စောင့်တွန်းပြီး ပြေး၀င်လာတယ်။ သူ့ကြည့်ရတာ ဒီအချိန်ကို စောင့်နေသလိုပဲ။ နှင်းကို ပွေ့ချီပြီး လှေကားအတိုင်း ပြေးဆင်းလိုက်တာ ကားနား ရောက်တဲ့အထိပါပဲ။ စီးဖို့ ကားကိုတောင် အဆင်သင့် သူ ပြင်ထားပုံရတယ်။ ဆေးရုံကို သွားတဲ့ လမ်းတစ်လျှောက် သူ နှင်းကို ဘာစကားမှ မပြောပေမယ့် လက်တစ်ဖက်ကတော့ နှင်းရဲ့ လက်ကို မြဲမြဲပါအောင် ဆုတ်ကိုင်ထားတယ်။ ဘာရယ် မဟုတ်ပေမယ့် နှင်းရဲ့ စိတ်ထဲမှာ အားငယ်စိတ်တွေ မရှိတော့သလိုပါပဲ။ သူရဲ့ အရိုးပြိုင်းပြိုင်း ထနေတဲ့ ပုခုံးပေါ်မှာ ခေါင်းကလေး မှီရင်း ဆေးရုံက မီးဖွားခန်းထဲအထိ သူ နှင်းကို ပွေ့ချီလာခဲ့တယ်။ သူရဲ့ နွေးထွေးတဲ့ ကိုယ်ဓာတ်ကို ရတဲ့ အခိုက်အတန့်မှာ နှင်းရဲ့ နှလုံးသားကို ဦးနှောက်က တံခါးလာခေါက်တယ်။
`လောကမှာ ကို့လောက် နှင်းကို ချစ်နိုင်မယ့်သူ ဘယ်သူ ရှိဦးမှာလဲ။´

ကို မီးဖွားခန်း တံခါးကို ဖွင့်ပေးပြီး နှင်းအထဲ ၀င်သွားတာကို မမှိတ်မသုန် ကြည့်နေရစ်ခဲ့တယ်။ နှင်းမှာ နာကျင်တဲ့ ၀ေဒနာကို ခံစားနေရပေမယ့် ကိုရဲ့ နွေးထွေးလွန်းလှတဲ့ အကြည့်တွေကြောင့် နှင်းရဲ့ နှလုံးသားနဲ့အတူ မျက်နှာက အပြုံးနဲ့ ကို့ကို တစ်ချက် လှမ်းကြည့်လိုက်မိတယ်။ ဘယ်လောက်ပဲ နာကျင်နာကျင်၊ နှင်းမှာ ရင်ဆိုင်ရဲတဲ့ ခွန်အားတွေ ပိုလို့တောင် ရှိလာပါပြီ။ အရင်ကတော့ ကိုယ့်အတွက်ပဲ ဆိုတဲ့စိတ်နဲ့ ဒီရင်သွေးလေးကို ပြုစုခဲ့ပေမယ့် အခုဆိုရင် နှင်းတစ်ယောက်တည်းအတွက် ရယ်လို့ မဟုတ်တော့ပါဘူး ကိုရယ်။ ကို့အတွက် ဆိုတဲ့ စိတ်ဟာ နှင်းကို ပိုပြီး အားရှိစေသလား မသိဘူးနော်။ နှင်းလေ အရမ်းပျော်တာပဲ။ ကိုနဲ့ ချွတ်စွပ်တူတဲ့ သားလေးတစ်ယောက် ကို့ကို လက်ဆောင် ပေးနိုင်ခဲ့ပြီလေ။

အခန်းတံခါး ဖွင့်လိုက်တယ် ဆိုရင်ပဲ ကိုရဲ့ မျက်နှာကို ဘွားကနဲ စမြင်ရတာပဲ။ ကို အပြင်မှာ ဘယ်လောက် ပျာယာခပ်နေမလဲ ပြောစရာတောင် မလိုလောက်ပါဘူး။ နှင်း ကိုယ်၀န်ရှိတယ်လို့ သိကတည်းက အိမ်မှာ သန့်ရှင်းရေးတွေကို နှင်း လုပ်စရာမလိုအောင် ကိုကပဲ အကုန် အပြီး လုပ်ထားလေ့ ရှိတာပါ။ အော် .. ကို့ခမျာ နှင်းရဲ့ အသိအမှတ်ပြုတဲ့ အကြည့်လေးတစ်ချက်တောင် မရရှာဘဲ မမျှော်လင့်ရှာဘဲ နေ့စဉ်နေ့တိုင်း အပင်ပန်းခံခဲ့တာပဲ။  အရင်နေ့တွေကတည်းက နှင်းပင်ပန်းနိုင်မယ့် အလုပ်မှန်သမျှ ကိုကပဲ ဦးအောင် ပျာပျာသလဲ လုပ်နေခဲ့တာလေ။ နှင်း မသိအောင်လည်း ကို့ခမျာ ခိုးလုပ်ရသေးတယ်။ ကို ပင်ပန်းခဲ့သလောက် မျက်နှာကောင်းလည်း မရခဲ့ရှာဘူးလေ။ အခု အခန်းကထွက်တော့ ကို့မျက်နှာကို တွေ့လို့ အဲဒါတွေ တွေးမိပြီး ကို့အပေါ် မတရားခဲ့မိလေခြင်း ဆိုပြီး မျက်ရည်တွေတောင် ၀ဲလာမိတယ်။ ကိုရယ် … နှင်းကို ခွင့်လွှတ်ပါနော် ဆိုတဲ့ အပြုံးနဲ့ပဲ အသိအမှတ်ပြုဖိို့ နှင်းမှာ အားရှိတော့လို့ပါ ကို။

ကိုလေ နှင်းနဲ့ သားလေးကို ကြည့်ပြီး ယောက်ျားကြီးတန်မဲ့ မျက်ရည်တွေ ၀ိုင်းနေတာ တွေ့လိုက်ရတယ်။ ဒါပေမယ့် ပီတိမျက်ရည်တွေ ဆိုတာ နှင်း ရဲရဲကြီး အာမခံရဲပါတယ်။ ကို ဒီနေ့ အကြီးမားဆုံး ဆုလာဒ်ကြီး နှစ်ခု ရလိုက်တာကိုးနော်။ နှင်းတို့ရဲ့ သားလေးနဲ့ နှင်းရဲ့ အကြင်နာတွေပေါ့ ကိုရယ်။ မျက်ရည်တွေနဲ့ ပြုံးနေတဲ့ ကိုရဲ့ လက်ဖ၀ါးကို ဖမ်းဆုတ်လိုက်ပြီး `ကို နှင်းကို ခွင့်လွှတ်ပါနော်´ လို့ ပြောဖို့ ကြိုးစားနေဆဲမှာ … ။ ကို့ရဲ့ လက်ဖ၀ါးဟာ နှင်းရဲ့ လက်ကနေ လွတ်ထွက်သွားပြီး ဗုန်း ဆိုတဲ့ အသံနဲ့အတူ ကို ကြမ်းပြင်ပေါ် ခွေလဲကျသွားတော့ အသံထွက်ဖို့တောင် အားမရှိတော့တဲ့ နှင်းဟာ ရှိတဲ့အသံနဲ့ ခြစ်ကုတ်ပြီး အော် လိုက်မိတယ်။ နှင်း လက်တွန်းကုတင်ကနေ အတင်း ကုန်းရုန်းထပြီး ကို့ကို လှမ်းကြည့်တော့ ကို ဟာ နှင်းကို တစ်ချက် ပြုံးပြလိုက်တယ်။ ကိုရဲ့ မျက်လုံးတွေကတော့ မှိတ်လျက်။ ကိုရဲ့ ပင်ပန်းလွန်း အားကြီးနေတဲ့ မျက်လုံးတစ်စုံကတော့ မှိတ်လျက် …

စားသောက်ဆိုင်မှာ ကိုနဲ့ နောက်ဆုံး  ဆုံပြီးကတည်းက `ဒီယောက်ျားအတွက် ဘယ်တော့မှ မျက်ရည်မကျစေရဘူး´ လို့ ဆုံးဖြတ်ချက် ချခဲ့တာပါ။ ကို့ကြောင့် နှင်း ဘယ်တော့မှ မျက်ရည်မကျတော့ဘူးလို့ ခပ်မာမာ သန္နိဋ္ဌာန် ချခဲ့ဖူးပေမယ့် လက်တွေ့မှာတော့ ဦးနှောက်က မသိလိုက်ခင်မှာပဲ မျက်ရည်တွေက ၀ိုင်းလို့ပါ ကို။ ဒီနေ့ဟာ နှင်းရဲ့ နှလုံးသားကို အပိုင်းပိုင်း လှီးဖြတ်ပစ်ခဲ့တဲ့ နေ့တစ်နေ့ဆို မမှားနိုင်ပါဘူး။ ပထမတော့ ကိုဟာ နှင်းအတွက် ပင်ပန်းလွန်း အားကြီးလို့ ဖြစ်တာပဲလို့ ယူဆခဲ့ပေမယ့် ဆရာ၀န်တွေ လက်မှိုင်ချတဲ့ အဆင့်အထိ ရောက်သွားတော့ နှင်း ဘယ်လိုမှ နားမလည်နိုင်အောင်ပဲ။ ဒီ၀ေဒနာကို ဘယ်တုန်းကတည်းက ကြိတ်ပြီး ခံစားနေခဲ့တာလဲ ကိုရယ်။

 ကို့ကို ကြည့်နေကြလို့ ယူဆရတဲ့ ပါရဂူတစ်ယောက် ရောက်လာပြီး ကို့ကို စစ်ဆေးနေပြီး ပါရဂူရဲ့ သက်ပြင်းချသံကို နှင်း ကြားလိုက်ရတယ်။ နှင်းရဲ့ ခေါင်းပေါ် မိုးကြိုးပစ်ချလိုက်သလိုပါပဲ ကို။ 
`အတော်လေး ထူးဆန်းဖို့ ကောင်းပါတယ်ဗျာ။ ကျနော်ဆီကို လူနာ လာတွေ့တဲ့ အချိန်ကတည်းက ဒီလူနာရဲ့ အသည်းကင်ဆာဟာ နောက်ဆုံးအဆင့်ကို ရောက်နေပါပြီ။ တကယ်ဆို အလွန်ဆုံး နေရလည်း (၂) လပေါ့´
`ဒေါက်တာ ဒါဆို ကိုက ဒေါက်တာနဲ့ ပြခဲ့တာ ကြာပြီပေါ့နော်´
`ကြာပြီပေါ့။ လွန်ခဲ့တဲ့ (၇) လ လောက်က ဖြစ်မယ်။ ကျနော်တောင် ဒီလူလာ ဆုံးပြီလို့ ယူဆထားတာ။ အခု ပြန်တွေ့ရတော့ အတော်တောင် အံ့ဩမိတယ်။ ဒီလို (၇) လကျော် ကြာတဲ့အထိကို ထိန်းထိန်းသိမ်းသိမ်း နေလာနိုင်တာ အတော် အံ့ဩစရာပါ။ ကဲဗျာ လူနာရှင်တွေ အနေနဲ့ နာရေးကိစ္စ စီစဉ်ထားကြပါတော့´
`ဒါဆို ဟိုးအရင် ဆေးရုံမှာ ကိုနဲ့ ဆုံတုန်းက …….. ´

သူနာပြုတွေ တားနေတဲ့ကြားက နှင်း အိမ်ကို အတင်း ပြန်လာခဲ့တယ်။ ကို့အခန်းထဲကို ပြေး၀င်သွားပြီး ကို့ကွန်ပြူတာကို ဖွင့်လိုက်တယ်။ တကယ်ဆို ကိုဟာ သူသေမှာကို ကြိုသိထားတဲ့ လူတစ်ယောက်ပဲ။ ညစဉ် တစ်ဂျောက်ဂျောက် တစ်ဂျက်ဂျက်နဲ့ ရိုက်နေတာ ဘာတွေလဲ။ နှင်းနဲ့ စကားပြောခွင့် မရလို့ ကွန်ပြူတာမှာ ရိုက်သွားတာ ဖြစ်မယ်လေ။ ဒါဆို ညစဉ် ညစဉ် ကို ငြီးတွားနေတာတွေကကော အမှန်တွေပေါ့နော်။ နှင်း ကိုယ့်ကိုယ်ကို ဘယ်လိုလုပ်ပြီး ခွင့်လွှတ်လို့ ရတော့မလဲ ကိုရယ်။ နှင်းရဲ့ အဓိပ္ပာယ်မရှိတဲ့ မာနတွေကြောင့် ကို့ကို အထင်လွဲမှားခဲ့တယ်။ ကိုဟာ နှင်း မပင်ပန်းအောင် ဆိုပြီး အစစအရာရာ နောက်ကွယ်ကနေ အကုန် လုပ်ပေးနေတာတွေဟာ သေခါနီး လူနာရှင် တစ်ယောက်က လုပ်ပေးသွားတာတွေပါလို့ နှင်း သိလိုက်ရတဲ့ အချိန်မှာ နှင်းကိုယ်နှင်း ဒေါသထွက်လို့ မဆုံးဘူး ကိုရယ်။ အဲဒီ အရင်နေ့တွေက မှတ်ပလား မှတ်ပလားလို့ ရင်ထဲက ကြိတ်ပြီး ကြိမ်းမောင်းခဲ့တာ အခုတော့ ကိုယ့်ကိုယ်ကို ပြန်ကြိမ်းနေရပြီ ကိုရယ်။ ကို … နှင်းကို ခွင့်မလွှတ်ပါနဲ့တော့။

ကွန်ပြူတာ Desktop ပေါ်မှာ သားအတွက် စာတစ်စောင်နဲ့ နှင်းအတွက် စာတစ်စောင် စုစုပေါင်း ဖိုင်နှစ်ဖိုင် တင်ထားတာ တွေ့လိုက်ရတယ်။ ဒါနဲ့ သားအတွက် စာကို အရင် ဖွင့်ကြည့်လိုက်တော့ စာလုံးပေါင်း နှစ်သိန်းကျော်တောင် ရှိမလားပဲ။
`သား .. မင်းကို ကြီးတဲ့အထိ အဖေ မပြုစုနိုင်တော့ဘူး၊ မထိန်းကျောင်းနိုင်တော့ဘူး ဆိုတာ အဖေ သိနှင့်ပြီးသားပါ။ ဒါပေမယ့် သားရဲ့ မျက်နှာကို မမြင်ရဘဲနဲ့တော့ အဖေ ဒီလောကကြီးထဲက ထွက်မသွားနိုင်ဘူး သား။ သား တစ်မျက်နှာကို မြင်ရဖို့ အဖေ ကြိုးစားမှ ဖြစ်မယ်။ အဖေ လဲကျမသွားခင် သားရဲ့ မျက်နှာကို မြင်ရဖို့ဟာ အဖေရဲ့ အကြီးဆုံးနဲ့ တစ်ခုတည်းသော ဆန္ဒပါ။

သား ကြီးပြင်းလာတဲ့ ဘ၀လမ်း တစ်လျှောက်မှာ ပျော်စရာတွေ အများကြီးနဲ့ ကြုံရမှာ ဖြစ်သလို အခက်အခဲတွေနဲ့လည်း မလွဲမသွေ တွေ့ရဦးမှာလေ။ အဲဒီ ခရီးကြမ်းတွေကို ဖြတ်သန်းတဲ့ အခါမှာ အဖေ မင်းရဲ့ ဘေးနားမှာ အတူရှိနေရရင် ဘယ်လောက်များ ကောင်းလိုက်မလဲ သားရယ်။ ဒါပေမယ့် အဖေ သိပါတယ်။ အဖေ့ကို အဲဒီ အခွင့်အရေးကောင်း ပေးမထားခဲ့ဘူး။ သား လူလားမြောက်လို့ မျက်လုံးနှစ်လုံး ဖွင့်နိုင်တဲ့အချိန်မှာ အဖေ့ကို သား မြင်ရမှာ မဟုတ်တော့ဘူး။ ဒီတော့ သားကြီးလာရင် ဘ၀မှာ ကြုံရနိုင်တဲ့ အခက်အခဲတွေနဲ့ ဖြေရှင်းနည်းတွေကို အဖေ့အတွေ့အကြုံအရ အကုန် ဒီမှာ ရေးထားခဲ့ပါတယ်။  သားရဲ့ အနားမှာ နေပြီး အကြံဉာဏ်တွေ ပေးချင်ပေမယ့် အဖေ ဒီနည်းပဲ တတ်နိုင်တော့တယ် သား။ သား ဘ၀မှာ အခက်အခဲတွေနဲ့ ကြုံလာတိုင်း ဒီစာကို ဖတ်ပါ သား။ အဖေရဲ့ ဘ၀နဲ့ ရင်းပြီး ရလာတဲ့ ဖြေရှင်းနည်းတွေကို မချွင်းမချန် အောက်မှာ ရေးထားပါတယ်။

.
.
.

သား၊ ဒီစာတွေ အများကြီး ရေးပြီးတော့ အဖေဟာ သားဘ၀တစ်လျှောက်လုံးမှာ သားရဲ့ ဘေးနားနား အမြဲ ရှိနေတယ်လို့ အဖေ ခံစားရတယ်။ အဖေ တအား ပျော်တယ် သား။ အမေ့ကိုလည်း ဂရုစိုက်ပါ။ သူ့အနေနဲ့ စိတ်ဆင်းရဲစရာတွေ အများကြီး ကြုံခဲ့ရတာပါ။ ဒီလောကမှာ သားကို အချစ်ဆုံးသူဟာ သားရဲ့ အမေပါပဲ။ အဖေ့ကို အချစ်ဆုံးသူဟာလည်း မင့်အမေပါပဲ သား။ သားအမေလောက် ချစ်နိုင်တဲ့သူ ဒီလောကမှာ မရှိပါဘူး။´

ဒီစာကို နှင်း ဆုံးအောင် မဖတ်နိုင်တော့ပဲ နှင်းအတွက် လို့ ရေးထားတဲ့ ဖိုင်ကို ဖွင့်ဖတ်လိုက်မိတော့တယ်။

`နှင်း နှင်းနဲ့ ဘ၀တစ်ခု တည်ထောင်ခွင့် ရတာ ကို့အတွက် အကြီးမားဆုံး ဆုလာဒ်တစ်ခုပါ။ ကိုဟာ တာ၀န်မကျေတဲ့ ခင်ပွန်းတစ်ယောက်ပါ နှင်း။ နှင်းကို နာကျင်မှုတွေ ပေးခဲ့တဲ့ ကို့ကို ခွင့်လွှတ်ပါနော်။ နောက်ပြီး ကို့မှာ ရောဂါရှိနေတယ် ဆိုတာ နှင်းကို မပြောခဲ့တာကိုလည်း ခွင့်လွှတ်ပေးပါ။ ကိုတို့ နှစ်ယောက်လုံးအတွက် ဆုလာဒ်ဖြစ်တဲ့ သားလေး မမွေးဖွားခင် နှင်း စိတ်ထိခိုက်မှာ စိတ်ဆင်းရဲမှာကို ကို မလိုလားလို့ပါ။ ဒါကြောင့်လည်း နှင်းကို ဖိအား မပေးဘဲ နှင်း ကျေနပ်အောင် ကို စကားမပြောဘဲ နေနေခဲ့တာပါ။ နှင်း ဒီစာကို ဖတ်နေတဲ့အချိန်မှာ နှင်း ငိုနေခဲ့မယ် ဆိုရင် ဒါ ကို့ကို ခွင့်လွှတ်တဲ့ သဘောလို့ ကို ယူဆပါတယ်။ အဲဒါကို မြင်ရင် ကို ပြုံးလိုက်မိမှာ အမှန်ပဲ။ ကို့ကို ချစ်တဲ့အတွက် ကျေးဇူးပါ နှင်း။ အခန်းထဲက လက်ဆောင်တွေလေ၊ ကို ကိုယ်တိုင် သားလေးကို မပေးနိုင်တော့တာ စိတ်မကောင်းဘူး။ နှစ်စဉ် နှစ်စဉ် နည်းနည်း နည်းနည်းစီ ကို့ကိုယ်စား သားလေးကို ပေးပေးပါလား နှင်း။ ဘယ်နေ့တွေမှာ ဘယ်ပစ္စည်းကို ပေးရမယ် ဆိုတာ ကို လက်ဆောင်ပစ္စည်းတွေရဲ့ အပေါ်မှာ အကုန်လုံး ရေးထားပါတယ်။

…. ´

နှင်း ကို့စာကို ဖတ်ပြီးပြီးချင်း ဆေးရုံကို အမြန် ပြန်သွားခဲ့တယ်။ ဆေးရုံပေါ်မှာ ကိုကတော့ သတိမရရှာသေးဘူး။ ဒါပေမယ့် ကို့ရဲ့ နှလုံးခုန်သံကိုတော့ ကြားနေရတုန်းပဲလေ။ သားလေးကို ချီပြီး ကို့ ရင်ခွင်ဘေးနားမှာ ချထားလိုက်တယ်။
`မျက်လုံး ဖွင့်ကြည့်ပါဦး ကို။ သားလေးက ကို့ရဲ့ နွေးထွေးမှု၊ ယုယမှုတွေ အများကြီး လိုအပ်ပါတယ် ကိုရယ်´
နှင်းရဲ့ အသံကို ကို ကောင်းကောင်း ကြားပုံ ရပါတယ်။ ကို သူရဲ့ မျက်လုံး အစုံကို ဖွင့်ဖို့ တအားကြိုးစားနေပုံပါပဲ။ မျက်လုံးအစုံဟာ ပွင့်မလာပေမယ့် ကိုရဲ့ အပြုံးကို မြင်လိုက်ရတဲ့ အချိန်မှာ ကိုနဲ့ သားလေးအတွက် အမှတ်တရ ဓါတ်ပုံလေးတစ်ပုံ ရိုက်ပေးနိုင်ခဲ့တယ်။ ကင်မရာရဲ့ ချက် ဆိုတဲ့ အသံရဲ့ အဆုံးမှာ ကို့မျက်၀န်းက စီးကျလာတဲ့ မျက်ရည်ပေါက်နဲ့ အတူ နှင်းရဲ့ ကမ္ဘာကြီးတစ်ခြမ်း ပြိုလဲကျသွားပါတော့တယ်။

နှင်းလို အဖြစ်ဆိုးနဲ့ အားလုံး ကင်း၀ေးနိုင်ကြပါစေ။